....Ιερός λόχος.

...Ιερός λόχος. Η θρυλική μονάδα που νίκησε τους Σπαρτιάτες είχε 150 ζευγάρια. Γιατί ο Φίλιππος είπε πάνω από τα πτώματα τους: “Να βρει καταστροφή όποιον υπονοεί οτιδήποτε άσεμνο για τους άνδρες αυτούς” ...

Οι Σπαρτιάτες της αρχαίας Ελλάδας περιλαμβάνονται ανάμεσα στους πιο διάσημους και τρομερούς πολεμιστές όλων των εποχών. Δεν υπήρξε ποτέ ξανά λαός τόσο προσηλωμένος στις πολεμικές τέχνες. Τα αγόρια της Σπάρτης έφευγαν από το σπίτι τους σε ηλικία εφτά ετών και πήγαιναν να φοιτήσουν σε στρατιωτική σχολή, ενώ κάθε άνδρας μεταξύ είκοσι και εξήντα ετών έπρεπε να υπηρετεί τον στρατό.

Έτσι η Σπάρτη διέθετε την ισχυρότερη στρατιωτική δύναμη στην Ελλάδα. Η ιστορία λέει ότι ο Φίλιππος Β” έστειλε ένα απειλητικό μήνυμα στους Σπαρτιάτες, προειδοποιώντας: «Αν εισβάλλω στη Λακωνία, θα την κάψω συθέμελα.» Η μονολεκτική απάντηση των Σπαρτιατών ήταν: «Αν…».

Παρόλα αυτά, ο περίφημος σπαρτιατικός στρατός ηττήθηκε από τους Θηβαίους στη μάχη των Λεύκτρων το 371 π.Χ. Το σημείο καμπής της μάχης ήταν όταν μια επίλεκτη στρατιωτική μονάδα των Θηβαίων, που ήταν γνωστή ως Ιερός Λόχος, διέσπασε τη δεξιά πτέρυγα των Σπαρτιατών. Διάσημος τόσο για τη μαχητική ικανότητα, όσο και για την ασυνήθιστη σύνθεση του, ο Ιερός Λόχος απαρτιζόταν από 300 στρατιώτες που είχαν όλοι ένα κοινό στοιχείο. Κατά τον Πλούταρχο, ήταν εραστές και ερωμένοι, καθώς οι έννοιες αυτές χρησιμοποιούνταν με ελαφρώς διαφορετικό τρόπο στην αρχαία Ελλάδα.

Αυτή η μοναδική μονάδα αποτελούνταν από 150 ομοφυλόφιλα ζευγάρια. Η ιδέα ήταν ο καθένας από τους άντρες θα είχε κίνητρο να πολεμήσει με όλη του τη δύναμη για να προστατεύσει τον εραστή του, αλλά και για να μην ντροπιαστεί στα μάτια του. Στη σύγχρονη στρατιωτική ορολογία, θα θεωρούσε κανείς ότι ο «λόχος εραστών» των Θηβαίων θα εμφάνιζε μεγάλη συνοχή μονάδας. Και αυτό συνέβη. Ο Ιερός Λόχος παρέμεινε αήττητος για περισσότερα από τριάντα χρόνια. Όταν τελικά κατανικήθηκε στη μάχη από τους Μακεδόνες, λέγεται ότι η μονάδα ήταν τόσο απρόθυμη να παραδοθεί, ώστε πολέμησαν όλοι μέχρι εσχάτων. Όταν ο Φίλιππος Β” είδε τα πτώματα των ανδρών του Ιερού Λόχου ανέφερε: «Να βρει καταστροφή όποιον υπονοεί οτιδήποτε άσεμνο για τους άνδρες αυτούς».

Είναι γνωστό ότι οι Σπαρτιάτες στην Αρχαία Ελλάδα είχαν μια από τις πιο ισχυρές πολεμικές μονάδες του κόσμου. Εξάλλου αποτελούσε μέρος της καθημερινότητάς τους η σκληρή εκπαίδευση ώστε να είναι πάντα έτοιμοι για πόλεμο και μάλιστα με μόνη επιλογή τη νίκη. Κι όμως υπήρξε φορά που η φάλαγγα των Σπαρτιατών ηττήθηκε από ένα άλλο σώμα το οποίο επίσης έχει μείνει στην ιστορία. Ο Ιερός Λόχος των Θηβών ήταν η κορυφαία πολεμική μονάδα με την ιδιαίτερη σύνθεση που το κατάφερε.

Ποιος ήταν ο Ιερός Λόχος των Θηβών

Ο Ιερός Λόχος των Θηβών αποτέλεσε μια από τις πιο φημισμένες και κορυφαίες πολεμικές μονάδες που έδρασαν ποτέ στην Αρχαία Ελλάδα. Η ίδρυσή της τοποθετείται στο 379 π.Χ. από τον Γοργίδα. Ήταν η περίοδος που η Θήβα δεν βρισκόταν κάτω από τον έλεγχο των Σπαρτιατών και αποτελούσε μια καλή ευκαιρία να δυναμωθεί στρατιωτικά ώστε να μπορεί να αντιμετωπίσει οποιαδήποτε απειλή από τότε και στο εξής. Θεωρείται πάντως ότι ο Ιερός Λόχος υπήρχε και προγενέστερα ίσως σε άλλη μορφή. Χαρακτηριστικό είναι ότι ο Διόδωρος Σικελιώτης μαρτυρεί ύπαρξη Ιερού Λόχου το 424 π.Χ., κατά τη μάχη του Δηλίου.

Ο Πλούταρχος, μας δίνει πολλά στοιχεία για τον Ιερό Λόχο των Θηβών και αναφέρει ότι μετά το 379 π.Χ. η στρατιωτική μονάδα αναδιοργανώθηκε και απέκτησε μέγιστη φήμη υπό τον Πελοπίδα.

Οι πληροφορίες που δίνονται από τους αρχαίους συγγραφείς για τον τρόπο με τον οποίο χρησιμοποιήθηκε ο Ιερός Λόχος, μετά την αναδιοργάνωση από τον Πελοπίδα, δεν είναι απόλυτα σαφείς. Γι’ αυτό το λόγο έχουν διατυπωθεί αντικρουόμενες ερμηνείες. Η μία άποψη αναφέρει ότι η μονάδα του Ιερού Λόχου Θηβών βρισκόταν πίσω από την πρώτη γραμμή του κέρατος του Επαμεινώνδα. Ωστόσο η θεωρία αυτή προσκρούει στις δυσκολίες παρακολούθησης της μάχης πίσω από σχηματισμό με μεγάλο βάθος, όπως ήταν ο θηβαϊκός. Η αντίθετη άποψη τοποθετεί τον Λόχο στην πρώτη γραμμή της πτέρυγας του Επαμεινώνδα, είτε καλύπτοντάς την ολόκληρη είτε εν μέρει.

Ο Ιερός Λόχος των Θηβών και η παράξενη σύνθεσή του

Ένα πράγμα που έκανε τον Ιερό Λόχο Θηβών να ξεχωρίζει ήταν η παράξενη σύνθεση του. Ο λόχος απαρτιζόταν από 300 άνδρες. Ήταν οι πλέον εξέχοντες από την πόλη της Θήβας. Αυτοί που ξεχώριζαν στις αθλοπαιδιές και ειδικά στην πάλη. Όλοι οι Θηβαίοι στρατιώτες είχαν αριστοκρατική καταγωγή. Επίσης ήταν διαλεγμένοι πολύ προσεκτικά ανά ζευγάρια επιστήθιων φίλων. Οι συγγραφείς και συγκεκριμένα ο Πλούταρχος αναφέρουν ότι απαρτιζόταν από 150 ζευγάρια εραστών Θηβαίων οπλιτών. Κατά τον Πλούταρχο η έννοια των εραστών χρησιμοποιούνταν με ελαφρώς διαφορετικό τρόπο στην αρχαία Ελλάδα. Αυτό σήμαινει κατά κάποιο τρόπο δάσκαλοι και μαθητές. Ωστόσο επρόκειτο για μια πολύ πιο δυνατή σχέση που λειτουργούσε ως κίνητρο για να κρατούνται οι γραμμές του λόχου αδιάσπαστες.

Η μεγάλη νίκη απέναντι στους Σπαρτιάτες

Οι μεγαλύτερες στιγμές του λόχου σημειώθηκαν υπό τις διαταγές του Πελοπίδα. Μια από τις κορυφαίες (ίσως η κορυφαία όλων) στιγμές της πορείας τους είναι όταν σπαρτιατικός στρατός ηττήθηκε από τους Θηβαίους στη μάχη των Λεύκτρων το 371 π.Χ. Η επίλεκτη αυτή μονάδα των Θηβαίων διέσπασε τη δεξιά πτέρυγα των Σπαρτιατών.

Ο Ιερός Λόχος παρέμεινε αήττητος για περισσότερα από τριάντα χρόνια σφοδρών συγκρούσεων. Τελικά κατανικήθηκε στη μάχη της Χαιρώνειας (338 π.Χ.) από τους Μακεδόνες. Ήταν πολύ μεγάλη η ενότητα του Λόχου ώστε λέγεται ότι η μονάδα ήταν τόσο απρόθυμη να παραδοθεί με αποτέλεσμα να πολεμήσουν όλοι μέχρις εσχάτων.

Όταν ο Φίλιππος Β’ είδε τα πτώματα των ανδρών του Ιερού Λόχου ανέφερε: «Να βρει καταστροφή όποιον υπονοεί οτιδήποτε άσεμνο για τους άνδρες αυτούς».

Θήβα, μια από τις αρχαιότερες πόλεις της Ευρώπης

Η πόλη αυτή της Βοιωτίας χτίστηκε κατά το μύθο από τον Κάδμο. Ο Όμηρος βέβαια απέδιδε τη δημιουργία της στους αδελφούς Ζήθο (που έφερνε τις πέτρες) και Αμφίονα. Πρόκειται για μια από τις αρχαιότερες πόλεις της Ευρώπης μιας και κατοικείται αδιάλλειπτα για περισσότερα από 5.000 χρόνια.

Η Θήβα έχει σπουδαία ιστορική και μυθολογική σημασία. Θεωρείται ότι είναι η γενέτειρα του Ηρακλή, αλλά και της Σφίγγας πρν λυθεί το αίνιγμά της. Στην πόλη της Θήβας επίσης γεννήθηκε ο θεός της χαράς, ο Διόνυσος, από την ένωση του Δία με τη βασίλισσα της Θήβας, την Σεμέλη. Σήμερα εκεί βρίσκεται και το Αρχαιολογικό Μουσείο της Θήβας το οποίο θεωρείται ένα από τα τρία καλύτερα της Ελλάδας.

Η Αφροδίτη εδώ και τώρα... και Το Malleus Maleficarum

.Η Αφροδίτη εδώ και τώρα

            Η ιστορία μας μπορεί να αρχίζει το 1484 μ.Χ.: ήδη από την προηγούμενη χρονιά ο Μεγάλος Ιεροεξεταστής Θωμάς Τορκουεμάδα, μετά την έγκριση της καθολικής Ισαβέλλας, έχει αρχίσει να καίει στις πλατείες των Ισπανικών πόλεων Εβραίους, Τσιγγάνους και γυναίκες «που έχουν μέσα τους τον δάιμονα». Μόλις έναν χρόνο αργότερα, δύο Δομινικανοί ιερείς, ο Γιακομπ Σπένγκλερ και ο Χάινριχ Κρέμερ, δημοσιεύουν το σύγγραμμα Malleus Maleficarum, δηλαδή Το Σφυρί των Μαγισσών. Πρόκειται για μια συρραφή των μέχρι τότε διάσπαρτων δοξασιών της Ιερής Εξέτασης για το πώς να «εντοπίζει κανείς τον δαίμονα μέσα στο σώμα των γυναικών» και πώς να τον «συντρίβει»: με βασανιστήρια και φριχτό θανατο. Σε λίγους μήνες, αυτό το βιβλίο επικυρώνεται και με την Παπική Βούλα – αν έχει κάποια σημασία Πάπας ήταν ο Ιννοκέντιος Η΄ (ένας ακόμη «αθώος» δολοφόνος). Η νέα εποχή της Ιερής Εξέτασης ήταν πραγματικότητα.

           Το  Malleus Maleficarum ήταν ένα από τα πιο φονικά βιβλία της ιστορίας (μπορεί να μπει πλάι στην Αποκάλυψη και στις άλλες εσχατολογίες του τρόμου ή πλάι στο Mein Kampf): στους επόμενους τρεις αιώνες (όλο και πιο «εμπλουτισμένο») έγινε το βασικό εργαλείο με το οποίο οι «χριστιανοί» Ιεροεξεταστές καίγαν, ακρωτηριάζαν, παλουκώναν, πνίγαν και βασανίζαν τις γυναίκες που τους φαίνονταν πως ήταν «μάγισσες» - δηλαδή, εκείνες που ξυπνούσαν σεξουαλική λαχτάρα στους άντρες. Αρκούσε μια καταγγελία για μια γυναίκα (ας πούμε, πως μορφή της προκάλεσε ονείρωξη σε έναν γείτονα) για να οδηγηθεί στις φλόγες.  Αποτέλεσμα:: μέχρι τα μέσα του 18ου αιώνα, περισσότερες από ένα εκατομμύριο γυναίκες σε Ευρώπη και Αμερική θανατώθηκαν δημόσια – και ολόκληρος ο δυτικός κόσμος (και όχι μόνο αυτός) γαλουχήθηκε από τη «χριστιανική» τρομοκρατία και την ενοχοποίηση της επιθυμίας. Η φυσικότερη ανθρώπινη λειτουργία, το σεξουαλικό ένστικτο, έγινε με την Παπική Βούλα επιχείρημα θανάτου και τελετουργικού φόνου. Κι όλα αυτά στο «όνομα του Χριστού» - όπως άλλωστε έγινε και με τις Σταυροφορίες, όπως έγινε και με τις γενοκτονίες των Ινδιάνων από τους Ισπανοπορτογάλους κονκισταδόρες.

            Δεν υπήρξε στην ιστορία πιο λυσσαλέος πολέμιος του γυναικείου σώματος (δηλαδή της γυναικείας φύσης) από τον θεσμοθετημένο «χριστιανισμό» (εξάλλου και το Ισλάμ ξεκίνησε ως μια μεταγραφή του Χριστιανισμού στον κόσμο της ερήμου). Διόλου ανεξήγητο: οι θρησκείες πάντοτε εχθρεύονται το σώμα – αντιστρατεύονται την ανεξαρτησία του, τα πάθη του, τις αδυναμίες τους, τις ορμές του. Δεν είναι τυχαίο πως ο βασικός κανόνας των μονοθεϊστικών θρησκειών είναι η «αθάνατη ψυχή» που θα αποθεωθεί σε ένα μακρινό και ασαφές επέκεινα  - να ένα πρώτης τάξεως πρόσχημα για να σκλαβώσουμε το σώμα, να το κάψουμε στις φωτιές, να το κομματιάσουμε σε πολέμους για χάρη κάποιου μοναδικού «Κυρίου», να το αφανίσουμε σε κρεματόρια και σε πυρηνικά μανιτάρια. Άρα οτιδήποτε γεννά ηδονή στο σώμα πρέπει να δαιμονοποιηθεί, να γίνει «βρώμικο», «ρυπαρό», «αμαρτωλό». Οι γυναίκες ήταν τα πρώτα και διαχρονικά θύματα: ίσως γιατί οι γυναίκες, ακριβώς επειδή γεννούν ανθρώπους, έστεκαν μακρύτερα από τα κυρήγματα μίσους και τις φενάκες των θρησκειών. Η Παλαιά Διαθήκη φρόντισε να αποδώσει στην (έτσι κι αλλιώς παραπληρωματική) Εύα την απαρχή όλων των ανθρώπινων δεινών. Η συνέχεια μοιάζει αναμενόμενη: το προπατορικό αμάρτημα βαραίνει τους ανθρώπους και θα ερμηνεύει την φρίκη της ζωής τους, οι πόρνοι και οι μοιχοί θα πέσουν στην λίμνη της φωτιάς της Αποκάλυψης. Το σώμα της γυναίκας εξ αρχής λογαριάστηκε από την Εκκλησία ως  «δαιμονικό σκεύος»: οι φωτιές ήταν το φυσικό επακόλουθο. Οι πλείστοι όσοι θρησκευτικοί «μεταρρυθμιστές» διόλου δεν τις σταμάτησαν: ο Μαρτίνος Λούθηρος, παρά τις τόσες του αντιθέσεις με το Βατικανό, διακήρυσσε την ακλόνητη πίστη του στο κάψιμο των «μαγισσών» και των Εβραίων. Κι αν κάποιοι σήμερα προσπαθούν να μιλήσουν για «λάθη του παρελθόντος» τα οποία πέρασαν ανεπιστρεπτί, η πραγματικότητα τους διαψεύδει: και για τον Χριστιανισμό του σήμερα η γυναίκα εξακολουθεί να είναι εχθρός: το σώμα της δεν της ανήκει, η ηδονή της είναι αμαρτία, υποχρεούται «να φοβάται τον άντρα» - κι όταν έχει περίοδο δεν κάνει να μπαίνει στην εκκλησία, γιατί τάχα είναι «βρώμικη», «μιαρή».

           Ωστόσο η ιστορία μας δεν τελείωνει εδώ: η (απρόσμενη) απάντηση στο Malleus Maleficarum  αναδύεται σε μια εικόνα.

            Βρισκόμαστε και πάλι στο 1484, (δηλαδή την ίδια χρονιά που οι Σπένγκλερ και ο Κρέμερ κωδικοποιούν το μίσος των επερχόμενων αιώνων): ένας φλωρεντινός ζωγράφος ολοκληρώνει μια παραγγελία για το σπίτι ενός πλούσιου εμπόρου του καιρού του, του Λορέντζο ντι Πιερφραντζέσκο. Ο ζωγράφος ήταν ο Σάντρο Φιλιπέπι, γνωστότερος με το παρόνομα Μποτισέλι (ο ίδιος την μοναδική φορά που υπέγραψε εικόνα του, έγραψε το όνομά του με ελληνικά γράμματα: Αλέξανδρος) και ο πίνακας του ένας από τους διασημότερους της ιστορίας: Η γέννηση της Αφροδίτης – εδώ και διακόσια χρόνια είναι το απόλυτο έβλημα του Μουσείου Ουφίτσι. Όλοι έχουμε δει την εικόνα, είτε από κοντά είτε σε κάποια από τις αναρίθμητες αναπαραγωγές του - μα δύσκολα μπορούμε να συνειδητοποιήσουμε πως ετούτη η θεσπέσια γυναίκα ζωγραφίστηκε την χρονιά που η Εκκλησία ξεκινούσε τον χειρότερο διωγμό εναντίων της γυναικείας σεξουαλικότητας και της γυναικείας φύσης. Και περισσότερο από σύμπτωση, ετούτη η εικόνα είναι μια διαρκής απάντηση: απάντηση στο θεσμοποιημένο μίσος, στον τελετουργικό θάνατο, στην πολιτική του τρόμου.

            Ο ζωγράφος που έφτιαξε ετούτο τον πίνακα φαίνεται πως καίγονταν  από κάτι πολύ μεγαλύτερο από την «Αλήθεια»: ο Σάντρο Μποτιτσέλι (την μοναδική φορά που υπέγραψε εικόνα του -ήταν η Μυστική Βάπτιση του 1500-, έγραψε το όνομα του με άψογα ελληνικα: Αλέξανδρος) κυριολεκτικά σπαράχτηκε από τις ίδιες του τις αντιφάσεις. Εκείνος που ζωγράφισε τις ωραιότερες γυναίκες της ανθρώπινης ζωγραφικής, κάποτε έγινε Ολοφυρόμενος, οπαδός της ηθικής δημοκρατίας του Τζιρολάμο Σαβοναρόλα που διακύρησσε πως η τέχνη και η ομορφιά είναι μορφές ανηθικότητας και αμαρτίας.  Δεκατρία χρόνια αργότερα από την Γέννηση της Αφροδίτης, ο Μποτιτσέλι δεν δίστασε να κάψει μερικές από τις ίδιες του τις εικόνες στην Καύση των Ματαιοτήτων που διέταξε ο φανατικός καλόγερος-κυβερνήτης της Φλωρεντίας την Αποκριά του 1497. Το τέλος εκείνου του κάποτε δοξασμένου Αλέξανδρου ήταν ένας ακόμη παραλογισμός: για μια δεκαετία κλείστηκε στο σπίτι του δίχως να ζωγραφίζει. Ο θρύλος λέει πως βρήκανε το πτώμα του από την μυρωδιά στο μοναχικό του δωμάτιο, τον Μάιο του 1510.

             Στέκομαι στις παράφορες αντιφάσεις του  Μποτιτσέλι γιατί πιστεύω πως ετούτη η Αφροδίτη που διαρκώς ξαναγεννιέται μπροστά στα μάτια μας είναι η πιο έμπρακτη απόδειξη για το ότι η τέχνη ελευθερώνει ενώ η θρησκεία σκλαβώνει. Θυμίζω τον παλιό μύθο: ο Κρόνος ευνουχίζει τον πατέρα του Ουρανό με το δρεπάνι, οι ματωμένοι όρχεις πέφτουν στη θάλασσα, από μια πράξη φριχτής βίας  αναδύεται η ομορφιά – ακριβώς για να ισορροπήσει ο ακατανόητος κόσμος. Είναι σκληροί οι παλιοι μύθοι: η σάρκα της Αφροδίτης προϋποθέτει την άρνηση του Ουρανού ως πατέρα-αφέντη, ο εξανθρωπισμός προϋποθέτει εξέγερση. Υπό την έννοια αυτή το δρεπάνι του Κρόνου είναι το κρίσιμο όργανο, αυτό που εκκινεί την ιστορία. Ο Μποτιτσέλι, ίσως συνειδητά, ίσως ασυνείδητα, βρέθηκε μπροστά σε κάτι πολύ μεγαλύτερο από μια άχρονη ευτοπία – βρέθηκε στην αρχή του ανθρωπινου χρόνου. Στα αναρίθμητα κείμενα και βιβλία που έχουν γραφτεί για την μαγική εικόνα του φλωρεντινού, γίνεται προσπάθεια να κωδικοποιηθούν μυστικά σύμβολα, ιδεολογικοί κώδικες και σήματα ενός κρυφού μυνήματος που εκπέμπεται παράλληλα με τα όσα βλέπουμε. Ωστόσο έχω την αίσθηση πως η Γέννηση της Αφροδίτης στέκει στον αντίποδα της κάθε κωδικοποίησης: ο πίνακας είναι ακαταλόγιστα ολοφανερός, ενδεχομένως τόσο φανερός που μοιάζει με ψεύτικος ή τόσο φανερός που μοιάζει με όνειρο. Πιθανώς γιατί  είναι η πρώτη εικόνα των χριστιανικών χρόνων όπου η σάρκα φανερώνεται μόνη της, ως αυτοσκοπός του βλέμματός μας, δίχως να συμπληρώνεται από την όποια αποστολή της (: την Αποστολή, με κεφαλαίο Α). Αλλιώς: είναι η πρώτη εικόνα των χριστιανικών χρόνων που συνειδητά δεν αναγγέλει (την ευτοπία της, την ομορφιά της, τον ολοκληρωτισμό της, το μέλλον), δεν επαπειλεί και δεν κηρύττει την (τρομερή) επερχόμενη αλήθεια: στέκει μπροστά μας δίχως ηθικό πρόσημο (για την ακρίβεια: πριν από τα ηθικά πρόσημα), τη ζούμε αυτονόητα, ως συνέχεια του πρωινού φωτός και της πράσινης θάλασσας, hic et nunc, εδώ και τώρα.

            Υπάρχουν πολλοί που πιστεύουν πως η αντιθρησκευτική πρόταση που εκφράζει η Αναγέννηση (είτε αυτή έκφράζεται με τον Πλήθωνα, είτε με τον Μποτιτσέλι, είτε με τον Λεονάρντο, είτε με όποιον άλλο) δεν είναι τίποτε άλλο παρά το έργο λίγων «Πεφωτισμένων» που κατέχουν μια μυστική και απαγορευμένη ελευθέρια γνώση, την οποία και διαχέουν σε επιστήμη, φιλοσοφία και τέχνη, πάντοτε μετρημένα για να μην τους κάψουν οι φλόγες της Ιερής Εξέτασης. Δεν είναι ολότελα άτοπη αυτή η ερμηνεία – και αναμφίβολα είναι ιδιαίτερα γοητευτική καθώς γέννησε εδώ και χίλια χρόνια μια ατέλειωτη σειρά βιβλίων μυστικολογίας και συνωμοσιολαγνείας, τόσο πολλά που ο Έκο έγραψε ένα ολόκληρο μυθιστόρημα, το Εκρεμμές του Φουκό, για να αποδομήσει τον μύθο τους, δίχως να γίνει ιδιαίτερα κατανοητός ως προς τη στοχοθεσία του (ενώ αντίθετα ο Νταν Μπράουν, που απλώς έκανε ένα συμπίλημα των πιο κατανοητών εκδοχών ετούτης της τάσης, πέτυχε, παραδόξως, το παγκόσμιο «μπεστ σέλερ» – μα διαβάζοντάς τον σκέφτηκα, τι κρίμα να σπαταλά τόσες σελίδες για να μας ξαναπεί ποιος ήταν ο Ιωάννης στον Μυστικό Δείπνο του Λεονάρντο, δίχως προηγουμένος να αναρωτηθεί ποιος είναι αυτός που στέκεται στο κέντρο). Ωστόσο, αν παραδομένοι στη γοητεία της μυστικολογίας τη λογαριάσουμε ως τη μοναδική ιστορία κινδυνεύουμε να διολισθήσουμε σε μια εκ νέου αποδοχή της θρησκείας – καθώς θα αποδεχόμασταν πως η ανθρώπινη πορεία είναι ένα παρεπόμενη μιας (απόλυτης άρα και θεοποιημένης) μυστικής γνώσης, που θα ανέμενε να βγει στο φως για να σταθεί σε ένα μεγάλο βάθρο και να την προσκυνούν οι πιστοί της.

            Επιμένω να πιστεύω πως η ανθρώπινη ιστορία δεν είναι προαποφασιμσένη από πατέρες παντοκράτορες ή αρχαίους σοφούς, αλλά πως, τουλάχιστον στο πιο γόνιμο κομμάτι της, εξακολουθεί να φτιάχνεται από τους ανθρώπους που τη ζούνε.  Ο Φρόιντ θα μας έλεγε πως η ιστορία είναι πρώτα από όλα ένστικτα: ένστικτο για την επιβίωση, ένστικτο για την αυτοκαταστροφή, και ένστικτο για την σεξουαλική επαφή. Αλλιώς: είμαστε σώμα που ερεθίζεται και ονειρεύεται -και η θεωρία της «μυστικής αλήθειας» στην ουσία της αρνείται τοι ίδιο το σώμα μας. Για να υποστηρίξουμε δημόσια την σεξουλικότητα του θρύλου του Ναζωραίου με τη Μαγδαληνή, δεν χρειαζόμαστε έναν ακόμη «Κώδικα», κρυμμένο σε παρεκκλήσια και τάφους, μια μεγαλειώδη «απόδειξη» που θα γινεί η καινούρια «Μία Αλήθεια» - αρκεί να υπογραμμίσουμε πως στον δικό μας νου ένας τέτοιος μύθος δίχως τον έρωτα, τον πόθο και την ηδονή μοιάζει ανυπόφορα ακρωτηριασμένος. Οι ανθρώπινες λαχτάρες και η ανθρώπινη παραφορά είναι σημαντικότερα από τους κώδικες, τις εντολές και τις «μυστικές γνώσεις» που προϋποθέτουν καινούριες ή παράλληλες ιεραρχίες – και, το σπουδαιότερο, αυτές οι λαχτάρες είναι που μας ξεστρατίζουν, κάνοντας την σχετική διάρκεια του κόσμου, δικό μας χρόνο, χαμένο και ανεπανάληπτο. Αν ο Τζιότο ζωγράφισε έτσι όπως ζωγράφισε τα δάκρυα του Χριστού, της Μαγδαληνής, της Παναγίας και των στρατιωτών στο Παρεκλήσσι Σκροβένι,  ή το βαρύ (γεμάτο γάλα;) στήθος της Παναγίας εν Δόξη (σήμερα κι αυτή στο Ουφίτσι), νομίζω πως το έκανε γιατί από ένα σημείο και μετά, πέρα από απαγορευμένες και παραδεκτές γνώσεις, πίστεψε στα τρέμουλα και στις εκκρίσεις του σώματος περισσότερο από τους συντεταγμένους κανόνες που έχουν προδικάσει την ανθρώπινη πορεία μέχρι το τέλος της. Ο Λεονάρντο δεν είχε ανάγκη μια ολάκερη αδελφότητα για να κατανοήσει το ότι ο κόσμος αναπαράγει τον εαυτό του μέσα από τις θηλυκές καμπύλες και να γυρέψει ετούτες τις καμπύλες των αινιγμάτων του σε αμφισημίες που διαδέχονται η μία την άλλη ως προσωπικά στοιχήματα και όχι ως κωδικοποιημένη καθολική αλήθεια. Ο παράφορος Μποτιτσέλι προφανώς συνέλαβε την Αναδυόμενη Αφροδίτη έχοντας στο νου του την Ανάσταση του Χριστού· μα έξαφνα (κι ας προσεχτεί η λέξη: εξαφνα) ως κουζουλός έκανε το κρίσμο βήμα για το ξεστράτισμα: μην αντέχωντας το πλέγμα των κανόνων που λογάριαζαν την ομορφιά για αμαρτία ζωγράφισε μια σάρκα τόσο εκτυφλωτική που ακυρώνει όλα τα προαπαιτούμενα του καιρού του: τον χρόνο, την ηθική, την ουράνια αρχή.

            Πέρασαν πέντε αιώνες από τον Σπέγκλερ και τον Κρέμερ, μα το Σφυρί των Μαγισσών, σε πείσμα της τελεολογικής συναίνεσης των θεολόγων, δεν τέλειωσε. Αναλογιστείτε πόσοι διδάσκουν γύρω μας τα Malleus Maleficarum του καιρού μας, πόσοι πολεμούνε την σώμα, ενοχοποιούν τις επιθυμίες, ονομάζουν αμαρτία την ηδονή – πάντοτε σε αγαστή συνεργασία με όσους καίνε, βομβαρδίζουν, βασανίζουν, καταστρέφουν. Ναι, ο Φρόιντ θα μιλούσε για το ένστικτο της αυτοκταταστροφής - μα πάντοτε την ώρα που οι φασίστες θα συντρίβουν με τα σφυριά τους τις ανθρώπινες λαχτάρες, οι καρδιές των κουζουλών θα εξακολουθούν να πυρώνουν και τους ξεστρατίζουν. Κι έξαφνα μια θεσπέσια Αφροδίτη θα αναδύεται στον αφρό των κυμάτων, εδώ και τώρα – για να αποδιώξει με την θωριά της τον φόβο, για να μετατρέψει την απελπισία σε λαχτάρα και πεθυμιά.

Θανάσης Τριαρίδης:                Δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα Μακεδονία της Κυριακής στις 13-3-2005 και στις 20-3-2005. Περιλαμβάνεται στο βιβλίο Σημειώσεις για το τρεμάμενο σώμα που εκδόθηκε την άνοιξη του 2006 στη σειρά «Αντιρρήσεις» των εκδόσεων Τυπωθήτω.

Η γέφυρα της Αγίας Μαρίνας Φθιώτιδας

Η γέφυρα αυτή κατασκευάστηκε το 1892 και λειτούργησε σαν προβλήτα έως το 1905. Κατέληγε σε αυτή ο σιδηρόδρομος μέσω Λαμίας. 

Ο λόγος της κατασκευής της ήταν για να γίνεται μεταφόρτωση των μεταλλευμάτων από τα μεταλλεία του Δομοκού σε πλοία. 

Τα μεταλλεύματα αυτά μεταφέρονταν στην Γαλλία για περαιτέρω επεξεργασία.

Η Αγία Μαρίνας Φθιώτιδας υπήρξε σπουδαίο λιμάνι, προτού βέβαια δημιουργηθεί το λιμάνι της παρακείμενης Στυλίδας. 

Σήμερα, εκείνο που θυμίζει το ένδοξο παρελθόν της είναι η μεταλλική γέφυρα που απέμεινε στην προβλήτα της. Ελάχιστοι γνωρίζουν πως η γέφυρα αυτή έχει τεράστια σημασία επειδή συγγενεύει με τον Πύργο του Άιφελ! Και να πως! 

Κατασκευάστηκε από την ίδια κατασκευαστική εταιρεία που κατασκεύασε τον πασίγνωστο Πύργο του Άιφελ στο Παρίσι με σχέδια του διάσημου αρχιτέκτονα-μηχανικού Γουστάβο Άιφελ, που διέθετε τεράστια εμπειρία στην κατασκευή γεφυρών. Μάλιστα χρησιμοποιήθηκαν τα ίδια ακριβώς υλικά και για τα δύο έργα. Απίστευτο και όμως αληθινό! 

Παλιές φωτογραφίες που δείχνουν ολοκληρωμένη τη γέφυρα πιστοποιούν αυτή τη συγγένεια. Σήμερα το ιστορικό αυτό απομεινάρι που αντιστέκεται ακόμα στη φθορά του χρόνου πρέπει να εκτιμηθεί περισσότερο από τις αρχές και να μην αφεθεί στην τύχη του.

Κατά την διάρκεια του δεύτερου παγκοσμίου πολέμου, η γέφυρα χρησιμοποιήθηκε από τους Γερμανούς και τους συμμάχους (ανάλογα ποιος κατείχε την περιοχή).

Η γέφυρα αποτελεί ένα αρχιτεκτονικό αριστούργημα που κινδυνεύει όμως να καταστραφεί εξ αιτίας των διαβρώσεων. Παραμελημένη, αν και συνεχίζει μέχρι σήμερα να είναι ο χώρος των περιπάτων για τους ηλικιωμένους που αναπολούν το χθες. 

TΡΑΓΟΥΔΙΑ ΑΠΟ ΤΗ MΟΝΕΜΒΑΣΙΑ ΚΑΙ ΤΑ ΚΟΥΛΕΝΤΙΑ

1. Κουλέντια καὶ τὴ Mονεμβασιὰ (Δ. Καραστατήρης, Φωτεινή Γιαννούκου) 98 / 

2.99 / 

3.101 /

 4. (Παλαιὰ τραγούδια Mονεμβασιὰ) 103 / 

5. Tραγούδια (Mονεμβασιὰ) 104 / 

6. Nερατσοφίλημα (Mονεμβασία) 106 

H ἔκδοσή μας περιλαμβάνει παραμύθια καὶ τραγούδια ἀπὸ τὴ Μονεμβασία καὶ τὰ Κουλέντια, τὴ Μῆλο καὶ ἀπὸ χωριὰ τῆς Μεσσηνίας κοντὰ στὴν Ἀνδρούσα.

Ἡ καταγραφή τους ἔγινε ἀπὸ μαθητές τοῦ Κ. Γούναρη στὸ διάστημα 1906-1909.

ΠΑΡΑΜΥΘΙΑ ΑΠΟ ΤΗ ΜΟΝΕΜΒΑΣΙΑTὰ τριάντα ὀκτὼ παραμύθια ἀπὸ τὴ Mονεμβασία ποὺ περιλαμβά-νει ἡ συλλογή μας καταγράφηκαν ἀπὸ δύο μαθητες τοῦ τριτάξιου σχολείου Μέσης Ἐκπαιδεύσεως, τοῦ Σχολαρχείου. 

Ἀνάμεσα σ ̓ αὐτὰ ὑπάρχουν ἄγνωστα παραμύθια ἀλλὰ καὶ παραλλαγες γνωστῶν, διηγήσεις καὶ εὐτράπελα ἐκ τῶν ὁποίων ἀρκετὰ ἀφοροῦν στὴ ζωὴ καὶ τις παραδόσεις τῆς Mονεμβασιᾶς. 

Tὰ τριάντα ὀκτὼ παραμύθια ἀπὸ τὴ Mονεμβασία ποὺ περιλαμβάνει ἡ συλλογή μας καταγράφηκαν ἀπὸ δύο μαθητὲς τοῦ τριτάξιου σχολείου Μέσης Ἐκπαιδεύσεως, τοῦ Σχολαρχείου. Ἀνάμεσα σ᾽ αὐτὰ ὑπάρχουν ἄγνωστα παραμύθια ἀλλὰ καὶ παραλλαγὲς γνωστῶν, διηγήσεις καὶ εὐτράπελα ἐκ τῶν ὁποίων ἀρκετὰ ἀφοροῦν στὴ ζωὴ καὶ τὶς παραδόσεις τῆς Mονεμβασιᾶς. Ἡ καταγραφὴ τῶν εἴκοσι δύο παραμυθιῶν ἔγινε, σύμφωνα μὲ τὴν ἰδιόχειρη σημείωση τῶν καταγραφέων, ἀπὸ τὸν Π. E. Βουγιουκλὴ τὸ 1909, ἐνῶ τῶν δεκαέξι ἀπὸ τὸν Δημήτριο Γ. Καραστατήρη. Ἀντιγράφω τὶς πληροφορίες ὅπως μᾶς τὶς παρέχουν οἱ ἴδιοι οἱ καταγραφεῖς:Tαῦτα ἐλέχθησαν ὑπὸ τῆς μητρός μου ὀνομαζομένης Κυριακούλας E. Βουγιουκλῆ κατοίκου Nεαπόλεως, τοῦ Δήμου Βοιῶν ἡλικίας 43 ἐτῶν, ἐν Mονεμβασίᾳ τῇ 9ῃ Ἰανουαρίου /1909/ Π. E. Βουγιουκλὴς μαθητὴς σχολαρχείου /1909/ καὶ Σύμφωνα μὲ στοιχεῖα τὰ ὁποῖα ἀναζήτησε γιὰ μένα καὶ εὐγενικὰ μοῦ παρέδωσε ἡ προϊσταμένη τῶν Γενικῶν Ἀρχείων τοῦ Κράτους, Ἀρχείου Λακωνίας, κυρία Πέπη Γαβαλὰ καὶ τὴν ὁποία ἀπὸ τὴ θέση αὐτὴ εὐχαριστῶ, στὸ μαθητολόγιο τοῦ Ἑλληνικοῦ Σχολείου Μονεμβασίας κατὰ τὰ ἔτη 1905-1908 ἀναγράφεται τὸ ὄνομα Παντελὴς Ἐμ. Βουγουκλής, γεννημένος στὴ Μονεμβασία, γιὸς ναυτικοῦ, 16 ἐτῶν τὸ 1909. Μικρότερης ἡλικίας ἦταν ὁ μαθητὴς Γεώργιος Ε. Βουγιουκλής, πιθανῶς ἀδελφὸς τοῦ πρώτου. 

Τὸ ὄνομα Δημήτριος Γ. Καραστατήρης, γεννημένος στὰ Κουλέντια, γιος ἱερέα, ἐμφανίζεται στὴν ἴδια πηγὴ κατὰ τὰ ἔτη 1905-1907. 

Μὲ τὸ ἴδιο πατρώνυμο ἐμφανίζονται καὶ οἱ Καραστατήρης Παναγιώτης καὶ Ἀνάστος,ὁ πρῶτος μεγαλύτερος τοῦ Δημητρίου καὶ ὁ δεύτερος μικρότερος.

Ὁ Π. Βουγιουκλὴς μᾶς πληροφορεῖ γιὰ τὴν πηγή του καὶ γιὰ τὸν τρόπο καταγραφῆς. Ἂν καὶ ὁ Δ. Καραστατήρης δὲν ἀναφέρει κάτι ἀνάλογο, ἐσωτερικὲς ἐνδείξεις, ὅπως ἡ ἔλλειψη σημείων στίξης, τὰ ἀσύνδετα σχήματα, ὁδηγοῦν στὸ συμπέρασμα ὅτι καὶ αὐτὸς κατέγραψε τὰ παραμύθια καθ᾽ ὑπαγόρευση. Πάντως τὰ παραμύθια ἐμφανίζουν ἰδιαίτερο ἐνδιαφέρον γιὰ τὴ δύναμη τῆς διήγησης: ὁ λιτὸς καὶ συχνὰ ἐλλειπτικὸς λόγος ἀπελευθερώνει τὶς δυνάμεις τῆςφαντασίας γιὰ νὰ δημιουργήσουν τὸ δικό τους παραμυθικὸ κόσμο βασικὸ αἴτημα εἶναι ἡ ἀναδιάταξη τοῦ κόσμου, καθὼς ἡ διατάραξη καὶ συχνὰ ἡ ἀνατροπὴ τῆς δεδομένης τάξης τῶν ἀξιῶν δίνει ἀφορμὴ γιὰ τὴ διήγηση:

Mιὰ φορὰ ἦταν ἕνας βασιλιὰς καὶ εἶχε μιὰ βασίλισσα καὶ ἤτανε ἀγγαστρωμένη καὶ ἐγέννησε καὶ ἔκαμε κορίτσι.Καὶ εἰς τὰς τρεῖς ἡμέρας ἐπήγανε αἱ μοῖρες τῶν μοιράδωνε καὶ τὴν μοιράνανε καὶ ἄκουσε ἡ βασίλισσα τί τῆς εἴπανε: ἡ μία τῆς εἶπε εἰς τὰ δέκα χρόνια νὰ γίνῃ πεκροῦ καὶ εἰς τὰ δώδεκα κλέφτρα καὶ εἰς τὰ δεκατέσσερα νὰ γίνῃ κακῆς διαγωγῆς καὶ ἡ βασίλισσα ἀπὸ τὸν γκαημό της ἀρρώστησε καὶ ἦλθε νὰ ἀποθάνῃ.

Ἤδη ἡ εἰσαγωγὴ τοῦ πρώτου παραμυθιοῦ δηλώνει τὴ διάθεση ἀνατροπῆς τῆς τάξης ἰδεῶν καὶ ἀξιῶν: οἱ μοῖρες κακοτυχίζουν τὴμονάκριβη βασιλοπούλα. Ἡ κλιμάκωση τῆς ἠθικῆς καὶ κοινωνικῆς πτώσης ἐπιτυγχάνεται μὲ τὶς τρεῖς εὐχὲς-κατάρες: ποτό, κλοπὴ καί, τέλος, ἠθικὴ ἐξαθλίωση. Ἡ λύση στὸ παραμύθι ἐνέχει τὴν ἀποκατάσταση τῆς τάξης, καθὼς μὲ τὴν πρόοδο τοῦ παραμυθιοῦ ὁ ἀκροατὴς ὁδηγεῖται μὲ λόγο ἐκπληκτικὰ πυκνὸ σὲ δαιδάλους πλοκῆς γιὰ νὰ καταλήξει στὴ λύση σύμφωνα μὲ τὴν ὁποία ἡ βασιλοπούλα, παρὰ τὴν ἀσυγκράτητη ἕλξη ποὺ ἔνιωθε πρὸς τοὺς στρατιώτας, ἐπέστρεψε στὴν ἀγκαλιὰ τοῦ βασιλιᾶ, ὁ ὁποῖος, ἐρωτευμένος μαζί της, τὴν εἶχε στὸ μεταξὺ παντρευτεῖ γιὰ χάρη τοῦ παιδιοῦ τους.

Ὁ βασιλιὰς στὸ συγκεκριμένο παραμύθι ἀπέχει ἀπὸ τὸ πρότυπο τοῦ ἰσχυροῦ ἐξουσιαστῆ ἢ τῆς ἀπόλυτης ἔκφρασης ὀμορφιᾶς κα καλοσύνης, ὅπως συμβαίνει σὲ πολλὰ παραμύθια· τὸ παραμύθι μας χρησιμοποιεῖ τὸ βασιλιὰ γιὰ νὰ ὁριστεῖ ἡ ἁρμόζουσα θέση τῆς κόρης: ὅπως μιὰ βασιλοπούλα ἔχει θέση δίπλα σὲ ἕνα βασιλιά ἔτσι καὶ μιὰ νέα ἔχει θέση δίπλα σ᾽ ἕναν καλὸ σύντροφο ποὺ τὴν ἀγαπάει.

Ἀλλὰ καὶ στὸ Δαφνοκουκουδάκι, ἕνα ἀπὸ τὰ ὡραιότερα παραμύθια τῆς συλλογῆς μας, ἡ ἀνατρεπτικὴ διάθεση εἶναι ποὺ δίνει τὴν ἀφορμὴ γιὰ τὴ διήγηση: Ἡ φτωχὴ γριά, περιφρονημένη ἀκόμη κι ἀπὸ τὸν ἴδιο τὸ Θεό, στὰ παρακάλια της γιὰ ἕνα παιδάκι ἔλαβε ἕνα δαφνοκουκουδάκι, ποὺ ἡ ἴδια, χωρὶς νὰ τὸ θέλει, τὸ πέταξε μὲ τὰ σαρίδια. Καὶ νά, ποὺ φυτρώνει μιὰ δάφνη, στὴ σκιά της ἀναπαύεται ὁ βασιλιάς· μὲ τρόπο μαγικὸ ἐμφανίζεται σ᾽ αὐτὸν μιὰ ὑπέροχη κοπέλα, αὐτὸς τὴν ἀναζητᾶ καὶ τελικὰ τὴ βρίσκει κα κάτσανε ἐκεῖνοι καλὰ καὶ ἐμεῖς καλύτερα.

Tὸ συγκεκριμένο παραμύθι κινεῖται σὲ γνωστὰ στερεότυπα ποὺ δὲ γνωρίζουν σύνορα, σύμφωνα μὲ τὰ ὁποῖα κάθε καταφρονεμένο ἔρχεται ἡ στιγμὴ ποὺ θὰ λάμψει μὲ τὴν ὀμορφιὰ καὶ τὴν ἀξία του. 

Tὰ Παραμύθια τὰ γραφόμενα ὑπὸ τοῦ Δημητρίου Γεωργίου Καραστατήρη, μαθητοῦ Σχολαρχείου, Κουλέντια.

Πηγη:     http://www.potamos.com.gr/download/fe586f6e3ec2de7faee00407a85add56koygeasMonemvasia.pdf

Αγωνιστής του '21: «ΣΤΡΑΤΗΓΗΣ ΣΤΟΥΜΠΟΣ»

 Αναζητώντας τις ρίζες….. Των Στουμπαίων του Επιδαύρου Λιμηρά….

Πληροφορίες με οδηγούν στο Ξηροκάμπι… στην Κουμουστά… και στο Μαργέλι τις στάνες των Στουμπαίων….

Πηγη: Το Ξηροκάμπι Περίοδος Α΄ (1966 - 1977)

http://micro-kosmos.uoa.gr/faris/pdf/xirokabi_22_1975.pdf

Φύλλον 22.ο: Δεκέμβριος 1975

Αγωνιστής του '21: «ΣΤΡΑΤΗΓΗΣ ΣΤΟΥΜΠΟΣ» 

Η χήρα της Εφέσου

Η χήρα της Εφέσου
Η ιστορία που θα διαβάσετε γράφτηκε το 100 π.Χ. απ’ τον Αριστείδη τον Μιλήσιο. Ο Αριστείδης είναι -απ’ όσο γνωρίζουμε- ο πρώτος άνθρωπος που έγραψε διηγήματα. Ως διήγημα εννοούμε μικρά κείμενα μυθοπλασίας, όχι μύθους, χωρίς ημίθεους, χωρίς Ατρείδες.
Η Μαριάνθη ήταν κορίτσι από καλή οικογένεια της Εφέσου, με τα λατινικά της και τη λύρα της. Ήταν δεκαεφτά χρονών όταν γνώρισε τον Φειδία.
Εκείνος ήταν πλούσιος απ’ τα γεννοφάσκια του. Ο πατέρας του ήταν έμπορος μαρμάρου. Έφερνε στην Έφεσο τα καλύτερα μάρμαρα απ’ τις Κυκλάδες, για να χτίζουν τους ναούς και τα μέγαρα.
Όμορφος και νέος ο Φειδίας, πεντάμορφη η Μαριάνθη, ερωτευτήκανε σφόδρα. Ο γάμος τους ήταν σπουδαίο κοινωνικό γεγονός της πόλης, και παρευρέθηκαν στρατηγοί, φιλόσοφοι και ποιητές, απ’ όλη την Ιωνία, την Ελλάδα και τη Ρώμη.
Όμως η ευτυχία τους κράτησε πολύ λίγο. Πριν καλά καλά τελειώσει ο μήνας του μέλιτος ο Φειδίας αρρώστησε. Όσο και να προσπάθησαν με αφαιμάξεις και βεντούζες, με ομοιοπαθητικά του Ιπποκράτη και θυσίες στους θεούς, ο νέος ξεψύχησε μια μέρα του Απρίλη, που όπως λέει ο ποιητής είναι ο πιο σκληρός μήνας.
Τον σαβάνωσαν, τον έκλαψαν και τον έβαλαν σ’ έναν υπέργειο τάφο, λίγο έξω απ’ τα προάστια της Εφέσου.
Σαν τέλειωσε η τελετή όλοι ξεκίνησαν να γυρίσουν στα σπίτια τους, θλιμμένοι σίγουρα, μα χαρούμενοι απ’ την άλλη που ήταν ακόμα ζωντανοί.
Μα η Μαριάνθη δεν μπορούσε να φύγει. Έμεινε μέσα στο τάφο, δίπλα στο πτώμα του νεαρού της συζύγου μοιρολογώντας. Οι γονείς της προσπάθησαν να την πάρουν, αλλά εκείνη δεν ήθελε. Αφού κουράστηκαν να την τραβολογούν άφησαν μια υπηρέτρια να την προσέχει κι έφυγαν κι εκείνοι.
Πέρασε η πρώτη μέρα κι η Μαριάνθη δεν σταμάτησε τις οιμωγές. Φαΐ δεν ήθελε να βάλει στο στόμα της, ούτε νερό ούτε να πλαγιάσει να ξεκουραστεί.
«Θα πεθάνω εδώ μαζί σου», φώναζε στο πτώμα.
Τη δεύτερη μέρα οι γονείς της προσπάθησαν να την πάρουν με τη βία. Αλλά βρέθηκαν αντιμέτωποι με μια μαινάδα, που επιτέθηκε ακόμα και στην ίδια της τη μάνα. Και αφού την άφησαν συνέχισε να κλαίει.
Στην Έφεσο όλοι έμαθαν για την αφοσίωση και το δράμα της χήρας. Οι πεθερές έλεγαν στους γιους της πώς θα ‘θελαν να μοιαζε η νύφη τους με τη Μαριάνθη. Κι οι ανύπαντροι ονειρεύονταν να έβρισκαν κι εκείνοι μια τέτοια γυναίκα, πιστή μέχρι θανάτου.
Την τρίτη μέρα σταύρωσαν σ’ ένα χωράφι παρακείμενο στον τάφο του Φειδία τρεις αντάρτες. Ο Ρωμαίος τοποτηρητής έβαλε και εικοσιτετράωρη σκοπιά, για να μην πάνε οι συγγενείς των ληστών να κλέψουν τα πτώματα, και πουν μετά ότι αναστήθηκαν.
Το πρώτο βράδυ είχε βάρδια στους σταυρούς ένας νέος λεγεωνάριος, με καταγωγή απ’ τη Σικελία, ο Φάμπιους. Εκείνος ήταν φτωχικής καταγωγής, με άλλα δώδεκα αδέλφια στην οικογένεια. Είχε καταταγεί για να γλιτώσει απ’ το φάσμα της φτώχειας, αλλά και για να γνωρίσει τον κόσμο, που τότε οι Ρωμαίοι τον είχαν κατακτήσει ολόκληρο.
Όπως στεκόταν κάτω απ’ τους σταυρούς ο Φάμπιους άκουσε κλάματα και θρήνους. Πήγε προς το μέρος όπου ακούγονταν κι είδε φως να τρεμοπαίζει σ’ έναν μισάνοιχτο τάφο. Μπήκε μέσα και βρήκε τη Μαριάνθη να οδύρεται, ενώ η υπηρέτρια προσπαθούσε να την ηρεμήσει -μπας και καταφέρει να φύγει από κει.
Σαν είδε την Μαριάνθη ο Φάμπιους τυφλώθηκε. Η χήρα είχε σκίσει λίγο το ένδυμα της και το αριστερό της βυζί ξεπρόβαλε όλο ζωή και σφρίγγος. Και το πρόσωπο της, παρά τη θλίψη και το κλάμα, ήταν όμορφο σαν της Αφροδίτης. Άλλωστε η θλίψη των γυναικών πάντα κάνει τους άντρες να συγκινούνται, ειδικά αν συνδυάζεται μ’ ένα γυμνό στήθος.
Ο Φάμπιους έμαθε την ιστορία της χήρας απ’ την υπηρέτρια. Καθώς κι ότι είχαν τρεις μέρες να φάνε και να πιουν. Έφυγε τρέχοντας στη σκοπιά κι έφερε το φαγητό του κι ένα ασκί με κρασί μπρούσκο.
Το πρότεινε στη χήρα, μιλώντας όσο καλύτερα μπορούσε τα ελληνικά (που ήταν παγκόσμια γλώσσα εκείνα τα χρόνια).
«Σταμάτα, κυρά μου, να θρηνείς», της είπε.
«Θα θρηνώ μέχρι να πεθάνω», απάντησε η Μαριάνθη.
«Μα ο άντρας σου δεν θα ήθελε κάτι τέτοιο. Θα ήθελε να ζήσεις όσα εκείνος έχασε.»
«Ο άντρας μου!» έκανε η Μαριάνθη. «Ο Φειδίας μου!»
Κι άρχισε να κλαίει ξανά και να σχίζει τα ιμάτια της.
Ο Φάμπιους έμεινε μήπως κι έβγαινε και τίποτα άλλο στη φόρα. Έπιασε την κουβέντα με την υπηρέτρια, της πρότεινε κι εκείνης να φάει και να πιει. Η υπηρέτρια, που καημό άλλο δεν είχε απ’ το να γυρίσει σπίτι και να φάει, ξεκίνησε να κατεβάζει το μπρούσκο με το παστό, χωρίς δεύτερη σκέψη.
Σαν την είδε να τρώει και να πίνει, η Μαριάνθη πείνασε κι εκείνη. Πήρε δειλά και κλαίγοντας μια μπουκιά πίτα στην αρχή, μετά λίγο κρέας. Τρώγοντας ανοίγει η όρεξη. Ξεκίνησε να τρώει και να πίνει -κι ήταν σαν να έτρωγε πρώτη φορά στη ζωή της.
Σαν τη ζάλισε λιγάκι το κρασί, που ήταν νεμεώτικο κοκκινέλι, πρόσεξε καλύτερα τον Φάμπιους. Τον είδε που ήταν όμορφος και νέος, της θύμισε τον μακαρίτη τον άντρα της. Είχε και καλούς τρόπους, ευγενικός, Ρωμαίος, στρατιώτης. Είχε μαύρα μάτια κάρβουνα, σισελιάνικα, κι ωραίες μπούκλες. Κι όπως είχε βγάλει τον θώρακα για να φάει έβλεπε να διαγράφονται οι μυς.
Ήπιε λίγο ακόμα η Μαριάνθη, κι όπως ήταν άμαθη με το ποτό, μέθυσε. Πήγε λίγο πιο κοντά στον Φάμπιους, ακούμπησε στο στήθος του για να την παρηγορήσει. Ένιωσε τον χτύπο της καρδιάς της και το δυνατό του χέρι στην πλάτη της. Κι όταν εκείνος της είπε ένα ρητό του Επίκουρου για της ζωή (κάτι που έμοιαζε με You only live once, yolo), δεν βαστήθηκε και ξεκίνησε να τον φιλάει.
Ξάπλωσαν οι δυο τους δίπλα στο πτώμα του μακαρίτη κι έκαναν όσα κάνουν οι άνθρωποι και τα ζώα. (Για την υπηρέτρια ο Αριστείδης δεν αναφέρει τι έκανε, αν πήρε μέρος στην ερωτική συνεύρεση ή αν μόνο κρατούσε -κυριολεκτικά- το φανάρι.)
Σαν χόρτασαν έρωτα σηκώθηκε ο Φάμπιους και πήγε στη σκοπιά του να φέρει κι άλλο φαΐ. Κι εκεί αντιλήφθηκε έντρομος ότι κατά την απουσία του κάποιοι είχαν πάει κι είχαν κλέψει έναν σταυρωμένο.
Γύρισε στον τάφο του Φειδία συντετριμένος. Αυτή η κλοπή σήμαινε την καθαίρεση του απ’ τη λεγεώνα, την ατίμωση του. Είπε στη Μαριάνθη ότι την αγαπάει κι έβγαλε το ξίφος. Δεν υπήρχε άλλος δρόμος απ’ την αυτοκτονία.
Η Μαριάνθη του έπιασε το χέρι και του είπε λάγνα: «Απ’ το να πεθάνει ένας ζωντανός προτιμώ να σταυρωθεί ένας πεθαμένος.»
Δεν χρειάστηκε να πει κάτι άλλο. Κι οι τρεις τους έπιασαν να ξεντύνουν τον σαβανωμένο. Πήραν το πτώμα του Φειδία και το σταύρωσαν στη θέση του κλεμμένου ληστή. Σφράγισαν τον τάφο για να μπει κανείς ποτέ ξανά.
Έτσι η ζωή κι ο έρωτας θριάμβευσαν. Έκαναν έρωτα μερικές φορές ακόμα, αλλά μετά χώρισαν οι δρόμοι τους. Η Μαριάνθη είχε πολλούς εραστές και πέθανε χαμογελώντας, σε βαθιά γεράματα. Ο Φάμπιους κατάφερε να γίνει εκατόνταρχος.
Όσο για την υπηρέτρια… Εκείνη διηγήθηκε αυτή την ιστορία σε μένα, στον Αριστείδη τον Μιλήσιο.

διέβη τον Ρουβίκωνα

Ο Ρουβίκωνας είναι ένας μικρός ποταμός, κοντά στο Ρίμινι της Ιταλίας.
Ήταν το όριο που χώριζε την Ιταλία από τη Γαλατία και μετά από αυτό, κανείς Ρωμαίος δεν επιτρεπόταν να έχει τον έλεγχο του στρατό του, ώστε να μη γίνεται απειλητικός για τη Ρωμαϊκή εξουσία.
Όποιος το τολμούσε, ήταν εχθρός της Ρώμης και θα εκτελούνταν. Ο νόμος αυτός ονομαζόταν «imperium» και προστάτευε τη Ρωμαϊκή Δημοκρατία από στρατιωτικά πραξικοπήματα. Ο Καίσαρας διέσχισε τον Ρουβίκωνα μαζί με τη 13η Λεγεώνα και μπήκε ένοπλος στη Ρώμη.
Στις 10 Ιανουαρίου του 49 π.Χ., ο Ιούλιος Καίσαρας διέσχισε τον ποταμό Ρουβίκωνα και κήρυξε πόλεμο εναντίον της Ρωμαϊκής Συγκλήτου και του πρώην συμμάχου του, Πομπήιου.
Στη Ρώμη σύντομα διαπίστωσαν ότι «διέβη τον Ρουβίκωνα», δηλαδή επέλεξε τον πόλεμο. Ήταν μια πράξη τόσο σημαντική, που η φράση έμεινε συμβολικά στην καθημερινή γλώσσα των ευρωπαϊκών λαών.
Τότε λέγεται πως ακούστηκε από το δεινό ρήτορα, πολεμιστή και πολιτικό, άλλη μία απ’ τις ιστορικές του ρήσεις: «Ο κύβος ερρίφθη»!
Ο μεγάλος στρατηγός ήξερε πολύ καλά, ότι μετά από αυτή την κίνηση, δεν υπήρχε γυρισμός. Καίσαρας εναντίον Πομπήιου Ο Καίσαρας και ο Πομπήιος ήταν παλιοί σύμμαχοί. Το 60 π.Χ. ο Ιούλιος Καίσαρας, ο Γνάιος Πομπήιος και ο Μάρκος Κράσσος δημιούργησαν μία ανεπίσημη Τριανδρία, για να επεκτείνουν τα συμφέροντά τους. Εκμεταλλεύτηκαν την τεράστια περιουσία του Κράσσου, τις στρατιωτικές επιτυχίες του Πομπήιου στην Ανατολή και τη δημοφιλία του Καίσαρα, για να εξασφαλίσουν το ανώτατο αξίωμα στη Ρώμη. Το 59 π.Χ. ο Πομπήιος και ο Καίσαρας εκλέχθηκαν Ύπατοι της Ρώμης. Επισφράγισαν  τη συμμαχία τους, όταν ο Πομπήιος παντρεύτηκε την Ιουλία, την κόρη του Καίσαρα.
Ο Πομπήιος έμεινε στη Ρώμη, για να διευθύνει τις υποθέσεις της Συγκλήτου, ενώ ο Καίσαρας αναχώρησε για την εκστρατεία του στη Γαλατία. Η εκστρατεία δεν είχε την επίσημη έγκριση της Συγκλήτου, αλλά ήταν τέτοια η ισχύς της τριανδρίας, που κανείς δεν τόλμησε να την εμποδίσει. Το 54 π.Χ. πέθανε η Ιουλία και ένα χρόνο μετά, ο Μάρκος Κράσσος.
Οι τελευταίοι συνδετικοί κρίκοι των δύο ανδρών, δηλαδή του Καίσαρα και του Πομπηίου, είχαν χαθεί. Οι απύθμενες φιλοδοξίες τους δεν άργησαν να τους οδηγήσουν στη σύγκρουση. Ο Πομπήιος τάχθηκε με τους συντηρητικούς της Συγκλήτου, που ήθελαν πάση θυσία να σταματήσουν τον Καίσαρα, γιατί φοβόνταν ότι θα προσπαθούσε να γίνει δικτάτορας της Ρώμης. Πράγματι, οι επιτυχίες του στρατηγού στη Γαλατία και ο επιδέξιος λαϊκισμός του, τον είχαν ανυψώσει τόσο στα μάτια του απλού λαού, που ένα τέτοιο σενάριο δεν ήταν απίθανο.
Το 52 π.Χ, τον διέταξαν να παραιτηθεί από το αξίωμά του, να διαλύσει τις λεγεώνες του και να επιστρέψει στη Ρώμη, όπου θα δεχόταν την τιμωρία που του άρμοζε. Ο Καίσαρας δέχτηκε, μόνο αν έκανε κι ο Πομπήιος το ίδιο. Ασφαλώς και δεν έγιναν έτσι τα πράγματα. Η προκλητική απάντηση του Καίσαρα ήταν το τελειωτικό χτύπημα. Η Σύγκλητος τον ενημέρωσε, ότι είχε τις εξής επιλογές: ή θα διέλυε αμέσως τις λεγεώνες του, ή θα τον ανακήρυσσαν εχθρό της Ρώμης.
Ο Καίσαρας γνώριζε, ότι το να μπει άοπλος στη Ρώμη, ισοδυναμούσε με αυτοκτονία. Γι’ αυτό αποφάσισε να συνεχίσει την πορεία του με τη 13η Λεγεώνα και να διασχίσει τον Ρουβίκωνα.
Με αυτή την ενέργεια, ξεκίνησε εμφύλιος πόλεμος μεταξύ του Καίσαρα και του Πομπήιου, ο οποίος έληξε με τη θριαμβευτική νίκη του Καίσαρα στη Μάχη των Φαρσάλων.
Το 48 π.Χ., ο Πομπήιος δολοφονήθηκε στην Αίγυπτο, από τους ανθρώπους που είχαν σταλεί για να τον υποδεχτούν. Ο Καίσαρας δολοφονείται στη Σύγκλητο.
Τα επόμενα τρία χρόνια, ο Καίσαρας αντιμετώπισε τον Κάτωνα, που συνέχισε τον εμφύλιο μετά τον θάνατο του Πομπήιου.
Τον κατατρόπωσε το 46 π.Χ. και ένα χρόνο μετά εξόντωσε και τον γιο του Πομπήιου, που ήταν και το τελευταίο εμπόδιο. Τον Φεβρουάριου του 44 π.Χ., ο Καίσαρας ονομάστηκε «Dictator perpetuo», δηλαδή «ισόβιος δικτάτορας» της Ρώμης. Διατήρησε το αξίωμα μόλις για έναν μήνα. Στις 15 Μαρτίου, δολοφονήθηκε μέσα στη Σύγκλητο.
Οι Συγκλητικοί τον μαχαίρωσαν 23 φορές. Λέγεται ότι λίγο πριν πεθάνει, είδε τον θετό του γιο Βρούτο, να τον πλησιάζει και να τον μαχαιρώνει. Τα τελευταία του λόγια ήταν: «Κι εσύ τέκνον;» Ο αθεράπευτα ρητορικός Καίσαρας.
Ακόμη και την στιγμή που άφηνε τα εγκόσμια, κληρονομούσε την καθημερινότητα μας με μία ρήση, που πάντα θα συμβολίζει την προδοσία από τα αγαπημένα πρόσωπα.

Διαβάστε όλο το άρθρο: http://www.mixanitouxronou.gr/pos-vgikan-i-frasis-o-kivos-errifthi-ke-dievi-ton-rouvikona/

Εκείνην την εποχή η Τιμή της Πατρίδος δεν «σήκωνε» λύσιν συμβιβασμού

   

 Η ΜΑΧΗ ΤΩΝ ΠΛΑΤΑΙΩΝ ΤΟ 479 π.Χ. Η ΕΚΔΙΩΞΙΣ ΤΩΝ ΒΑΡΒΑΡΩΝ ΑΠΟ ΤΗΝ ΧΩΡΑ ΤΟΥ ΦΩΤΟΣ!

                                                        «Ού ποιήσομαι περί πλείονος το ζην

                                                            της Ελευθερίας».                                                        
                                           Απόδοσις: «Δεν θα προτιμήσω περισσότερο την

                                           ζωή από την ελευθερία».

                                             (Η αρχή του όρκου των Πλαταιομάχων).

                                                     Του Ηλία Σωτηρίου

                                                       (Ιστορικού-Συγγραφέως).

         Ληξάσης της κοσμοϊστορικής ναυμαχίας της Σαλαμίνος με την Δόξα και την θεά Νίκη να στεφανώνουν τους Έλληνες, ο «μέγας βασιλεύς» (ο Ξέρξης) επιστρέφει κατησχυμμένος στην Περσία και, λόγω της στενοχώριας του, αφήνεται στις θωπείες της  ιουδαίας συζύγου του Εσθήρ(1). Ο θείος της Μαρδόνιος, όμως, παραμένει στην Ελλάδα για να κάψη την Ελλάδα, κατόπιν εντολής του Ξέρξου. Ο πονηρός Μαρδόνιος είχε πιο σοβαρό λόγο να καθίση στην Ελλάδα, διότι είχε δεχθή το στοίχημα που έβαλε με τον θείο του βασιλέως και περίφημο στρατηγό Αρτάβανο, όπου ο Αρτάβανος θα θυσίαζε τα παιδιά του στην περίπτωση κατά την οποία ο Μαρδόνιος θα νικούσε τους Έλληνες και θα επέστρεφε, ενώ το αντίθετο θα γινόταν στην περίπτωση κατά την οποία θα ηττάτο ο Μαρδόνιος.

         Οι Έλληνες, μετά την περιφανή νίκη, δεν επαναπαύθησαν και ο Θεμιστοκλής αφού προσκλήθηκε από τους Σπαρτιάτες για να τιμηθή, παραμένει στην Λακεδαίμονα, τον χειμώνα του 480 προς 479 και μαζί με τους υπολοίπους στρατηγούς καταστρώνουν τα σχέδια της τελικής εκδιώξεως των βαρβάρων, οι οποίοι τόσα δεινά επέφεραν στην χώρα του Φωτός. Ο Μ αρδόνιος, παρά την συντριβή στην Σαλαμίνα, ήθελε να φέρει εις πέρας την ανήθικη «αποστολή» του, να αφανίση την Ελλάδα. Τον χειμώνα δε τον πέρασε μαζί με τον στρατό του στην Θεσσαλία και από εκεί εκινείτο διπλωματικώς, παρά τις διάφορες «εθιμοτυπικές» επισκέψεις των Θετταλών κατά των βαρβάρων, οι οποίες  τους προκαλούσαν ανησυχία και ανασφάλεια .

         Κατά την άνοιξη του 479 ο Μαρδόνιος στέλνει τις προτάσεις του προς την Αθήνα, οι οποίες, εν συντομία, ήσαν οι κάτωθι:

1)     Αυτονομία των Αθηνών.

2)     Διεύρυνση του αττικού εδάφους.

3)     Ανοικοδόμηση όλων των ιερών, ναών, οικιών κ.ά

         Την δέουσα απάντηση στις προτάσεις του Μαρδονίου έδωσε η Αθήνα δια στόματος Αριστείδου, η οποία ήτο:

         «Μόνον όταν ο ήλιος ανατείλλη από την Δύση θα συμμαχήσουμε μαζί σου! Εφ’όσον, όμως, ο ήλιος ακολουθεί την αυτήν πορεία στον ουρανό, οι Αθηναίοι ποτέ δεν θα συμμαχήσουν. Αντιθέτως, η αντίστασή μας θα είναι μεγαλύτερη και ακατάπαυστη, αφού έχουμε τις ελπίδες μας στους θεούς και στους ήρωές μας, τους οποίους εσύ περιφρονείς, καίγοντας τα ιερά, τους ναούς και τα αγάλματα»!.

         Η Ιστορία παίρνει για άλλη μια φορά την πέννα της…

         Από την Αθήνα αποστέλλεται μήνυμα προς την Σπάρτη για βοήθεια, αφού «τον Μαρδόνιο θα πρέπη να τον αντιμετωπίσουμε στην Βοιωτία και να προλάβουμε πριν εμφανισθή στην Αττική. Για τον λόγο αυτόν στείλετε τον στρατό στο πεδίον όσο το δυνατόν πιο γρήγορα (στρατιήν ως τάχιστα εκπέμπετε)».

         Δυστυχώς, όμως, τα πράγματα λαμβάνουν άλλη τροπή: Οι Αθηναίοι «ξεσπιτώνονται» και πάλι, κάτι που έγινε πριν την ναυμαχία της Σαλαμίνος, καταφεύγοντας στην ίδια νήσο με τα πλοία. Ο Μαρδόνιος εισέρχεται στην έρημη Αθήνα και  στέλνει μήνυμα στον «μέγα βασιλέα» πως την κατέλαβε. Ο Ξέρξης ούτε σημασία έδωσε στο μήνυμα, ο δε Μαρδόνιος έστειλλε τον αγγελιαφόρο Μουρυχίδη τον Ελλησπόντιο στην Σαλαμίνα με «ειρηνιστικές» προτάσεις και «λύσιν  συμβιβασμού», αλλά οι Αθηναίοι ούτε για αστείο να ακούσουν περί συμβιβασμών κ.λπ. Ένας βουλευτής, ο Λυκίδης (των δε βουλευτεών Λυκίδης) με ύφος είπε ότι, οι προτάσεις του Μαρδονίου είναι συμφέρουσες, κάνοντας τους συμπολίτες του να παγώσουν για αυτό που ξεστόμισε. Την έκπληξη διεδέχθη η οργή! Οι Αθηναίοι, αφού τον περικύκλωσαν, πήραν πέτρες και λιθοβόλησαν τον «ειρηνιστή και συμβιβασμένο». Ο δε Μουρυχίδης πήρε τον δρόμο της επιστροφής.

         Εκείνην την εποχή η Τιμή της Πατρίδος δεν «σήκωνε» λύσιν συμβιβασμού κ.ά.

         Ο Μαρδόνιος διατάζει την πυρπόληση της Αττικής και το βαρβαρικό ιππικό με αρχηγό τον Μασίστιο καταστρέφει την Μεγαρίδα…Οι Αθηναίοι βλέπουν από την Σαλαμίνα τις φωτιές (από τότε μας έκαιγαν…) και η καρδιά τους μάτωνε…

         Οι αντιπρόσωποι των Αθηναίων στην Σπάρτη ανέμεναν με αγωνία, όπως όλοι οι Έλληνες, την εντολή των Πέντε Εφόρων για να ξεκινήσουν τα Παιδιά της Λακεδαίμονος. Οι Έφοροι αργούν, ενώ ο λαός της Σπάρτης διαμαρτύρεται για την καθυστέρηση: «Επιτέλους, αφυπνισθήτε! Χάνεται η Ελλάδα μας, τα Υακίνθια μπορεί να μην τα εωρτάσουμε την επόμενη χρονιά ελληνικά, όχι άλλες αναβολές αύριο και πάλι αύριο…». Οι Αθηναίοι προσμένουν απάντηση, οι Σπαρτιάτες τους συμπαραστέκονται και τους λέγουν λόγια παρηγορητικά, ενώ η νέα ημέρα αρχίζει να ξημερώνη…

         Με τον λαό της Σπάρτης να παραληρή αποχαιρετώντας τα παλληκάρια του και τους κατασυγκινημένους Αθηναίους να πνίγωνται στις αγκαλιές των αδελφών τους Σπαρτιατών, Η ΤΡΟΜΕΡΗ ΣΤΡΑΤΙΩΤΙΚΗ ΜΗΧΑΝΗ ΤΗΣ ΣΠΑΡΤΗΣ ΞΕΚΙΝΑ!

         Εμπρός του στρατού αγέρωχος, ο βασιλέας Παυσανίας (εκτελούσε χρέη επιτρόπου του ανηψιού του και γιού του ημιθέου Λεωνίδα, Πλειστάρχου), πίσω του οι Υπασπιστές (οι 300) και κατά πόδας δέκα χιλιάδες στρατιώτες, οι οποίοι συνοδεύοντο από επτά είλωτες ο κάθε ένας! Η θέα της στρατιάς ήτο μεγαλοπρεπής και, φυσικά, επιβλητική. Ο ένδοξος Παυσανίας στέλνει στην Σαλαμίνα τον αγγελιαφόρο του Θαρσία με την εντολή να αναγγείλλη στους Αθηναίους το γεγονός. Όταν δε ο Θαρσίας ανήγγειλλε την χαρμόσυνη είδηση, η νήσος παρά λίγο να «βυθισθή» από τις ζητωκραυγές των Αθηναίων.

        Στην Θήβα, όμως, ελάμβανε χώρα ένα προδοτικό γεγονός: Η φιλομηδική ηγεσία των Θηβαίων(για να μην παρεξηγούμεθα) με προεξάρχοντες τους αισχρούς Αταγγίνο, γιό του Φρύωνος και Τιμηγενίδη  παραθέτουν γεύμα στον Μαρδόνιο καθώς και σε πενήντα «των Περσών λογιμωτάτους». Το «ποιευμένον δείπνον» περιγράφει ο Ηρόδοτος στην «Ιστορία» του (Θ΄, 16), όπου είναι συγκλονιστική η εξομολόγηση ενός Πέρσου στρατηγού στον Θέρσανδρο τον Ορχομένιο, ο οποίος Θέρσανδρος ήταν Έλληνας πραγματικός και, πλήν αυτού, υπήρξε πληροφοριοδότης του Ηροδότου!

        Αργά την νύκτα, κάποιοι προδότες αναφέρουν στον Μαρδόνιο την κίνηση των Σπαρτιατών και των υπολοίπων Ελλήνων (από αυτούς δεν θα ησυχάσουμε ποτέ, τους προδότες…). Τα όπλα, πλέον, έχουν τον λόγο!

        Οι δύο στρατιές παρατάσσονται στις Πλαταιές. Ο Ιερός Ελληνικός Στρατός με αρχιστράτηγο τον Σπαρτιάτη Παυσανία, γιό του Κλεομβρότου, υπερβαίνει για πρώτη φορά τους 100.000 άνδρες, όπου διακρίνουμε 40.000 βαρέως οπλισμένους και 70.000 ψιλούς. Ανάμεσά τους ευρίσκονται 2.000 Θεσπιείς με αρχηγό τον Νίκωνα, αδελφό του ημιθέου Δημοφίλου, που έπεσε στις Θερμοπύλες. Επίσης, συγκίνηση κατέλαβε τον Ελληνικό στρατό η παρέλαση και παράταξη 600 Ερετριέων, οι οποίοι ήλθαν και αυτοί να πολεμήσουν για τα ιερά και τα όσια, αλλά και για να εκδικηθούν τους βαρβάρους που το 480 κατέκαψαν την πόλη τους και σφαγίασαν τους κατοίκους της.

        Επιβλητική και μεγαλοπρεπής η παράταξη του Ελληνικού στρατού, όπου στο δεξιόν κέρας, το τιμητικό, είναι παρατεταγμένοι οι Σπαρτιάτες, κοντά τους οι Κορίνθιοι και έπειτα όλοι οι υπόλοιποι Έλληνες. Στο αριστερόν κέρας παρατάσσονται οι Αθηναίοι με στρατηγό τους τον Αριστείδη.

        Ενώ επικρατεί μια περίεργη ησυχία, τα Τέκνα της Ελλάδος υψώνουν το δεξί τους χέρι και με μια τρομερή φωνή δίδουν τον όρκο:

        « (Ορκίζομαι ότι): Δεν θα προτιμήσω περισσότερο την ζωή από την Ελευθερία! Δεν θα εγκαταλείψω τους ηγέτες, ούτε τους ζωντανούς, ούτε τους νεκρούς, αλλά εκείνους που στην μάχη πέθαναν, όλους τους συμμαχητές μου θα θάψω. Εάν νικήσω δε τους βαρβάρους στην μάχη, καμμία από τις πόλεις που για την Ελλάδα πολέμησαν δεν θα πειράξω, ενώ εκείνες που με τους βαρβάρους συμμάχησαν, θα τις υποχρεώσω να καταβάλουν το δέκατον. Και τους ναούς που κάηκαν και αφανίσθηκαν από τους βαρβάρους δεν θα ξανακτίσω κανέναν, αλλά θα αφήσω να παραμείνουν ερείπια στις επόμενες γενεές, ως υπενθύμιση της ασεβείας των βαρβάρων» (2).

        Οι «Γιοί των Θεών» εφορμούν εναντίον εκείνων που σύλησαν τα ιερά τους, έκαψαν τις πόλεις τους, σφαγίασαν γονείς, αδέλφια, γέροντες, βρέφη…Η ώρα της  θεάς Νεμέσεως έφθασε.

        Μεγάλη σε έκταση η νίκη των Ελλήνων!

        Οι απώλειες των εχθρών μας είναι τρομακτικές σε αριθμό…Ανάμεσα στους νεκρούς ευρίσκονται ο Μαρδόνιος, ο οποίος φονεύθηκε από τον Σπαρτιάτη Αρίμνηστο και ο αρχηγός του ιππικού Μασίστιος. Εκ δε του συνόλου των 300.000 βαρβάρων σώθηκαν περί τους 3.000 άνδρες καθώς και 40.000 υπό τον Αρτάβαζο, οι οποίοι υπεχώρησαν κατά την ορμητική επίθεση των Ελλήνων στην αρχή της μάχης.

Οι άνδρες αυτοί, όμως, κινούμενοι προς βορράν για να επιστρέψουν στην Περσία, εδέχοντο επιθέσεις από όπου και να περνούσαν στην Ελλάδα, λίγοι δε επέστρεψαν…

        Οι απώλειες των Ελλήνων ήσαν 91 Σπαρτιάτες, 52 Αθηναίοι και 16 Τεγεάτες. Τα λάφυρα ήσαν πλούσια, το δε μεγαλύτερο μέρος τους αφιερώθηκε στον Ολύμπιο Δία, τον Ίσθμιον Ποσειδώνα και στον Δελφικόν Απόλλωνα, ενώ στις Πλαταιές στήθηκε βωμός αφιερωμένος στον Ελευθέριον Δία, όπου ανεγράφη:

        «ΤΟΝΔΕ ΠΟΥ ΕΛΛΗΝΕΣ ΝΙΚΗΣ ΚΡΑΤΕΙ ΕΡΓΩ ΑΡΗΟΣ ΠΕΡΣΑΣ ΕΞΕΛΑΣΑΝΤΕΣ, ΕΛΕΥΘΕΡΑ ΕΛΛΑΔΙ ΚΟΙΝΟΝ ΙΔΡΥΣΑΝΤΟ ΔΙΟΣ ΒΩΜΟΝ ΕΛΕΥΘΕΡΙΟΥ».

        Μετά δε την ταφή των ηρωικών νεκρών και την εκφώνηση των επικηδείων ακολουθεί η απονομή των Αριστείων Ανδρείας. Πρώτος τιμήθηκε ο Σπαρτιάτης Αριστόδημος και ακολούθησαν οι επίσης Σπαρτιάτες Ποσειδώνιος, Φιλόκυνας και Αμομφάρετος. Ο Αθηναίος, από την Δεκέλεια, Σωφάνης του Ευτυχίδου τιμήθηκε πρώτος από τους Αθηναίους και ακολούθησαν πολλοί.

        Άξια αναφοράς είναι η κίνηση του Παυσανίου, μετά βεβαίως τις απονομές, όταν κάλεσε τον αρχιμάγειρο του Μαρδονίου και του είπε να μαγειρέψη ό,τι μαγείρευε για τον αρχηγό του και να το τοποθετήση επάνω σε μια ολόχρυση τράπεζα. Πράγματι, ένα πλουσιοπάροχο γεύμα γέμισε την τράπεζα. Τότε, είπε στον δικό του μάγειρο να του μαγειρέψη τον Μέλανα Ζωμό. Στο ξύλινο τραπεζάκι του Παυσανίου τοποθέτησε το φαγητό μαζί με κρίθινο ψωμί, έναν σκύφο οίνου και λίγα σταφύλια. Γυρνώντας προς τον στρατό είπε το εξής «αθάνατο»:

        «Σας δείχνω την ανοησία του Ξέρξου και του στρατηγού του. Παρ’όλον που είχαν αυτά (δείχνοντας την χρυσή τράπεζα με το πλούσιο γεύμα) ήλθαν στην Ελλάδα να μας πάρουν εκείνα (δείχνοντας το ξύλινο τραπεζάκι με το λιτό ελληνικό φαγητό)»!

        Ο Παυσανίας διέταξε και συνελήφθησαν οι μηδίζοντες ηγέτες των Θηβών, ο Ατταγγίνος και ο Τιμηγενίδης, οι οποίοι οδηγήθηκαν στον Ισθμό της Κορίνθου για τα  περαιτέρω. Σε κάποια στιγμή του παρουσίασαν τα παιδιά του Ατταγγίνου και, τότε, είπε προστατεύοντάς τα:

        «Έμαθα ότι, τα παιδιά είναι Έλληνες! Για την προδοσία του πατέρα τους δεν έχουν κανένα φταίξιμο»!

        Η εορτή της αναμνήσεως της μάχης των Πλαταιών άρχισε να τελήται από το επόμενο έτος, το 478 π.Χ., με τον άρχοντα των Πλαταιών να σηκώνη τον σκύφο του λέγοντας:

        «ΠΡΟΠΙΝΩ ΤΟΙΣ ΑΝΔΡΑΣΙΝ ΤΟΙΣ ΠΕΣΟΥΣΙΝ ΥΠΕΡ ΤΗΣ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ»!

        Την στιγμή εκείνη «ηνοίγοντο τα ουράνια δώματα», όπως έγραψε στο βιβλίο του «Mysteres et Greques» ο J.C. ZANNOL  στο Παρίσι (1932).

                                                                   ΠΡΟΓΟΝΟΥΣ ΤΙΜΑΤΕ!                                                            

                       

Σημειώσεις:

1) Π. ΔΙΑΘΗΚΗ: Κεφάλαιον «Εσθήρ» (θα φρίξετε…).

2) ΛΥΚΟΥΡΓΟΣ Ο ΑΘΗΝΑΙΟΣ: «Κατά Λεωκράτους», 81.

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ:

1)     ΗΡΟΔΟΤΟΣ: «ΙΣΤΟΡΙΑ».

2)     ΠΑΥΣΑΝΙΑΣ ΠΕΡΙΗΓΗΤΗΣ: «Αττικά», «Φωκικά», «Βοιωτικά».

3)     ΠΛΟΥΤΑΡΧΟΣ: «Αριστείδης», «Περί του Ε του εν Δελφοίς».

4)     ΚΩΝ/ΝΟΣ ΠΛΕΥΡΗΣ: «Οι βάρβαροι», εκδ. ΝΕΑ ΘΕΣΙΣ.

5)     ΗΛΙΑΣ ΣΩΤΗΡΙΟΥ: «Διά πυρός και σιδήρου», Θες/νίκη 2003.

ΑΝΤΩΝΙΟΣ ΑΝΤΩΝΑΚΟΣ-ΚΩΝ/ΝΟΣ ΣΠΙΝΟΣ: «Ελευθερία Λόγου και Δημοκρατία»,εκδ

Ιστορικά ανέκδοτα: Όταν οι Έλληνες έστειλαν βόλια στους Τούρκους για να μην καταστραφεί η Ακρόπολη

Oι Τούρκοι, πολιορκημένοι μέσα στην Ακρόπολη, μη έχοντας άλλο μολύβι για βόλια, χαλούσαν τις κολόνες που ‘χαν μέσα τους, για στερεότητα, αυτό το μέταλλο. Οι Έλληνες, μόλις πήραν είδηση την καταστροφή, τους έστειλαν μήνυμα να σταματήσουν αυτό το χαλασμό και θα τους στείλουν οι ίδιοι βόλια!

Έτσι κι έγινε. Οι Έλληνες "ραγιάδες" που αν και αγράμματοι ήταν όμως μορφωμένοι με την ιστορία της χώρας έστειλαν βόλια στους Τούρκους για να τους σκοτώσουν, παρά να βλέπουν να καταστρέφουν ό,τι σεβάστηκαν οι αιώνες.

Τμήμα ειδήσεων defencenet.gr 

Η έναρξη της αλφαβητικής τυπογραφίας, από τον Ποσειδώνιο τον διδασκάλο του Κικέρωνος!

Μια πληροφορία που παρατίθεται από τον Κικέρωνα, ότι ο Ποσειδώνιος ο Απαμεύς κατασκεύασε κινητά στοιχεία γραμμάτων , έρχεται να ενισχύσει την άποψη περί συλλήψεως της ιδέας της τυπογραφίας σε περιόδους πολύ πριν από αυτήν του Γουτεβέργιου. Ο Κικέρων γνώρισε προσωπικώς τον Ποσειδώνιο αφού διατέλεσε κατά το έτος 77π.Χ.,μαθητής της σχολής του στην  Ρόδο.

Ο Ποσειδώνιος  ο Απαμεύς  ήταν Έλληνας πολυμαθής Στωικός φιλόσοφος με νεοπλατωνικές τάσεις, αστρονόμος, γεωγράφος, πολιτικός, ιστορικός και δάσκαλος που γεννήθηκε στην Απάμεια της Συρίας το 135 π.Χ. και σπούδασε στην Αθήνα ως μαθητής του Παναιτίου του Ροδίου.Αργότερα εγκαταστάθηκε στην Ρόδο, όπου και ίδρυσε σχολή.

Τον θεωρούσαν τον πολυμαθέστερο άνθρωπο του κόσμου για την εποχή του. Τίποτα από το τεράστιο έργο του δεν έχει σωθεί ως ολότητα σήμερα, αλλά μόνο αποσπάσματα.

Ο Ποσειδώνιος πλησίαζε στο να είναι κάτοχος όλης της ανθρώπινης γνώσεως της εποχής του, και σε αυτό έμοιαζε με τον Αριστοτέλη και με τον Ερατοσθένη. Πραγματοποίησε πολλά ταξίδια σε Αδριατική, Σικελία, Σαρδηνία, Μασσαλία, Βόρειο Αφρική, Ιβηρική χερσόνησο, Βαλεαρίδους νήσους, ακτές Ατλαντικού, Βρετανία και Γερμανία.

Έως τον θάνατο του, στην Ρώμη το 51 π.Χ., ο Ποσειδώνιος έγραψε έργα για τη Φυσική, τη Μετεωρολογία, τη Φυσική Γεωγραφία, την Αστρονομία, την Αστρολογία και τη μαντεία, τη Σεισμολογία, τη Γεωλογία και την Ορυκτολογία, την Υδρολογία, τη Βοτανική, την Ηθική, τη Λογική, τα Μαθηματικά, την Ιστορία, τη Φυσική Ιστορία, την Ανθρωπολογία, και τη στρατηγική. Οι μελέτες του ήταν μεγάλες και σε βάθος διερευνήσεις των αντικειμένων τους.

Σχεδίασε χάρτη της γης, κατασκεύασε υδρόγειο σφαίρα, ερμήνευσε τις παλίρροιες ως συνδυασμό επιδράσεων ηλίου και σελήνης, παρατήρησε σεισμούς και ηφαίστεια, καθιέρωσε τον παράλληλο της Ρόδου ως Ισημερινό της γης (Ποσειδώνιος Ισημερινός),υπολογίζοντας το μήκος του σε 32400 χιλιόμετρα (πραγματικό μήκος 32000 χιλιόμετρα)

Καθόλου απίθανο λοιπόν για έναν τέτοιο επιστήμονα , να αποτελεί ιστορική αλήθεια η αναφορά του Κικέρωνα, πως ο δάσκαλός του κατασκεύασε κινητά στοιχεία γραμμάτων.

O Hermann Diels διατυπώνει την γνώμη, ότι ο Γουτεμβέργιος οδηγήθηκε στην ανακάλυψη ακριβώς από αυτήν την αναφορά. Το έργο του Κικέρωνα, άρα και η εφεύρεση του Ποσειδωνίου, ήταν γνωστά στον Γουτεμβέργιο, αφού το διέθετε στην βιβλιοθήκη του.

Αν αυτό αληθεύει , τότε βρισκόμαστε σε μια ακόμη περίπτωση διάσημου εφευρέτη, που εκμεταλλεύθηκε τα έργα και τα επιτεύγματα της αρχαιότητας για την ανάπτυξη νέων τεχνολογιών χωρίς την παραμικρή αναφορά στην συμβολή των πρώτων επιστημόνων.

Ποσειδώνιος ο Ρόδιος

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια

Ο Ποσειδώνιος ο Ρόδιος ή ο Απαμεύς (περ. 135 π.Χ. – 51 π.Χ.) ήταν Έλληνας πολυμαθής Στωικός φιλόσοφος, αστρονόμος, γεωγράφος, πολιτικός, ιστορικός και δάσκαλος που γεννήθηκε στην Απάμεια της Συρίας. Τον θεωρούσαν τον πολυμαθέστερο άνθρωπο του κόσμου για την εποχή του. Τίποτα από το τεράστιο έργο του δεν έχει σωθεί ως ολότητα σήμερα, αλλά μόνο αποσπάσματα.

Η ζωή του

Ο Ποσειδώνιος, γνωστός και με το προσωνύμιο «ο Αθλητής» ήταν γόνος μιας ελληνικής οικογένειας της Απαμείας, μιας ελληνιστικής πόλεως πάνω στον ποταμό Ορόντη, στη βόρεια Συρία. Το μεγαλύτερο μέρος της ζωής του όμως το έζησε στη Ρόδο και πέθανε είτε στη Ρόδο είτε στη Ρώμη.
Ο Ποσειδώνιος ολοκλήρωσε τις ανώτερες σπουδές του στην Αθήνα, όπου μαθήτευσε κοντά στον γηραιό πλέον Παναίτιο, τον επικεφαλής της Στωικής Σχολής. Περί το 95 π.Χ. εγκαταστάθηκε στη Ρόδο, κράτος με φήμη ως προς τις επιστημονικές έρευνες, και έγινε Ρόδιος πολίτης.

Πολιτικά αξιώματα

Και όχι μόνο έγινε πολίτης, αλλά συμμετείχε ενεργά στην πολιτική ζωή της Ρόδου, φθάνοντας στα ανώτερα αξιώματα ως ένας από τους πρυτάνεις (κάτι σαν προέδρους με εξάμηνη θητεία) της. Υπηρέτησε εξάλλου ως πρεσβευτής στη Ρώμη το 87 - 86 π.Χ., κατά την εποχή του Μαρίου και του Σύλλα.
Μαζί με άλλους Έλληνες διανοουμένους, ο Ποσειδώνιος ευνοούσε τη Ρώμη ως μία σταθεροποιητική δύναμη σε έναν ασταθή κόσμο. Οι διασυνδέσεις του με τη ρωμαϊκή ανώτερη τάξη ήταν σημαντικές όχι μόνο για την πολιτική του, αλλά και για τις επιστημονικές του έρευνες. Η είσοδός του στους ρωμαϊκούς κυβερνητικούς κύκλους τον διευκόλυνε να πραγματοποιήσει τα ταξίδια του στη Δύση, πέρα από τα ρωμαϊκά σύνορα.

Ταξίδια

Αφού καθιερώθηκε στη Ρόδο, ο Ποσειδώνιος έκανε ένα ή περισσότερα ταξίδια στον τότε γνωστό κόσμο με επιστημονικούς-ερευνητικούς σκοπούς. Ταξίδεψε στην Ελλάδα, την Ισπανία, την Αφρική (ιδίως τη βόρεια), την Ιταλία, τη Σικελία, τη Δαλματία (και γενικά τις ανατολικές ακτές της Αδριατικής), τη Γαλατία και τη Λιγουρία.
Στην Ισπανία, στις ακτές του Ατλαντικού Ωκεανού (στο σύγχρονο Κάδιξ), ο Ποσειδώνιος μελέτησε τις παλίρροιες. Παρατήρησε ότι οι ημερήσιες παλίρροιες συνδέονταν με την τροχιά και οι μηνιαίες με τη φάση της Σελήνης, ενώ έκανε υποθέσεις για τη σχέση των ετήσιων περιοδικοτήτων των παλιρροιών με τις ισημερίες και τα ηλιοστάσια.
Στη Γαλατία ο Ποσειδώνιος μελέτησε τους Κέλτες. Μας άφησε ζωηρές περιγραφές για συνήθειες που τις είδε με τα μάτια του όταν ζούσε ανάμεσά τους: άνθρωποι που πληρώνονταν για να αφήνουν να τους σκίζουν τους λαιμούς τους για δημόσια ψυχαγωγία και το κάρφωμα κρανίων ως τροπαίων πάνω από τις πόρτες. Αλλά σημείωσε ότι οι Κέλτες τιμούσαν τους Δρυίδες, τους οποίους ο Ποσειδώνιος θεώρησε ως φιλοσόφους και συμπέρανε ότι ακόμα και στους «βάρβαρους» λαούς «η υπερηφάνεια και το πάθος δίνουν τη θέση τους στη σοφία, και ο Άρης στέκεται με δέος ενώπιον των Μουσών». Ο Ποσειδώνιος συνέγραψε μια γεωγραφική πραγματεία για τη χώρα των Κελτών, έργο που σήμερα έχει χαθεί, αλλά που έχει υποστηριχθεί ότι υπήρξε μία από τις πηγές του βιβλίου «Γερμανία» του Τάκιτου.

Η σχολή του Ποσειδωνίου

Τα πολλά έργα και οι διαλέξεις του Ποσειδωνίου του χάρισαν μια αυθεντία και φήμη παντού στον ελληνορωμαϊκό κόσμο, ενώ στη Ρόδο αναπτύχθηκε γύρω του μία σχολή. Ο εγγονός του Ιάσων, που ήταν γιος της κόρης του και του Μενεκράτους από τη Νύσα, συνέχισε τη σχολή του Ποσειδωνίου στη Ρόδο. Παρότι λίγα πράγματα είναι γνωστά για την οργάνωση της σχολής του, είναι βέβαιο ότι ο Ποσειδώνιος είχε ένα σταθερό αριθμό Ελλήνων και Ρωμαίων φοιτητών.

Τα έργα και η σκέψη του

Ο Ποσειδώνιος πλησίαζε στο να είναι κάτοχος όλης της ανθρώπινης γνώσεως της εποχής του, και σε αυτό έμοιαζε με τον Αριστοτέλη και με τον Ερατοσθένη. Προσπάθησε να δημιουργήσει ένα ενιαίο σύστημα για την κατανόηση του ανθρώπινου νου και του Σύμπαντος, που θα παρείχε μια εξήγηση και ταυτόχρονα έναν οδηγό για την ανθρώπινη συμπεριφορά.
Ο Ποσειδώνιος έγραψε έργα για τη Φυσική, τη Μετεωρολογία, τη Φυσική Γεωγραφία, την Αστρονομία, την Αστρολογία και τη μαντεία, τη Σεισμολογία, τη Γεωλογία και την Ορυκτολογία, την Υδρολογία, τη Βοτανική, την Ηθική, τη Λογική, τα Μαθηματικά, την Ιστορία, τη Φυσική Ιστορία, την Ανθρωπολογία, και τη στρατηγική. Οι μελέτες του ήταν μεγάλες και σε βάθος διερευνήσεις των αντικειμένων τους, έστω και με κάποια λάθη.
Κανένα από τα έργα του δεν έχει σωθεί ακέραιο μέχρι σήμερα, αλλά μόνο αποσπάσματα («σπαράγματα»), ενώ οι τίτλοι και τα θέματα πολλών από τα βιβλία του είναι γνωστά.

Φιλοσοφία

Για τον Ποσειδώνιο η Φιλοσοφία ήταν η βασική τέχνη και όλες οι ξεχωριστές επιστήμες ήταν υποκείμενές της. Μόνο η Φιλοσοφία μπορούσε κατ' αυτόν να ερμηνεύσει το Σύμπαν. Το σύνολο των έργων του, από τα επιστημονικά ως τα ιστορικά, είναι και φιλοσοφικά.
Ο Ποσειδώνιος δεχόταν τη Στωική υποδιαίρεση της Φιλοσοφίας σε «Φυσική» (μαζί με τη Μεταφυσική και τη Θεολογία), «Λογική» (περιελάμβανε και τη Διαλεκτική) και «Ηθική» (Διογ.Λαερτ. Βίοι φιλοσόφων, βιβλίο 7). Αυτές οι τρεις κατηγορίες ήταν για τον Ποσειδώνιο αδιαχώριστα και αλληλοεξαρτώμενα μέρη μιας οργανικής ολότητας. Τις παρομοίαζε με ένα ζωντανό πλάσμα, του οποίου η Φυσική ήταν το κρέας και το αίμα, η Λογική τα οστά και οι τένοντες που συγκρατούν ενωμένο τον οργανισμό, και η Ηθική – το σημαντικότερο μέρος – την ψυχή. Το μεγάλο φιλοσοφικό όραμα του Ποσειδωνίου ήταν πως το ίδιο το Σύμπαν είχε μία παρόμοια εσωτερική διασύνδεση, μέσα από την κοσμική «συμπάθεια», σε όλες του τις εκφάνσεις, από την ανάπτυξη του φυσικού κόσμου ως την ιστορία της ανθρωπότητας.
Παρότι συνεπής Στωικός, ο Ποσειδώνιος ήταν εκλεκτικός. Ακολουθούσε όχι μόνο τους παλαιότερους Στωικούς, αλλά και τους Πλάτωνα και Αριστοτέλη. Είναι πιθανό ότι είχε γράψει ένα σχόλιο πάνω στον «Τίμαιο» του Πλάτωνα. Ο Ποσειδώνιος υπήρξε ο πρώτος Στωικός που απέκλινε από το δόγμα ότι τα πάθη της ψυχής είναι λανθασμένες κρίσεις και υιοθέτησε την άποψη του Πλάτωνα για την ψυχή, δηλαδή ότι τα πάθη είναι σύμφυτα με την ανθρώπινη φύση. Ο Ποσειδώνιος δίδασκε ότι εκτός από τις λογικές λειτουργίες η ανθρώπινη ψυχή είχε και πάθη όπως ο θυμός, το πάθος για εξουσία, πλούτο, κλπ., αλλά και πόθους για έρωτα, τροφή, κλπ.. Η Ηθική ήταν το πρόβλημα του πώς να χειρισθούμε αυτά τα πάθη και να αποκαταστήσουμε τη λογική ως την κυρίαρχη λειτουργία.
Ο Ποσειδώνιος αντίθετα συμφωνούσε με το Στωικό δόγμα του Λόγου, που στη συνέχεια ενσωματώθηκε στο χριστιανικό δόγμα.

Φυσική

Ο Ποσειδώνιος υπεστήριζε τη θεωρία της κοσμικής (συμπαντικής) «συμπαθείας», της οργανικής διασυνδέσεως όλων των φαινομένων στο Σύμπαν, από τον ουρανό ως τη Γη, ως ένα μέρος ενός λογικού σχεδιασμού που ένωνε την ανθρωπότητα με όλα τα πράγματα στο Σύμπαν, ακόμα και όσα ήταν χρονικά και χωρικά απομακρυσμένα μεταξύ τους. Παρά το ότι ο δάσκαλός του Παναίτιος αμφισβητούσε τη μαντεία, ο Ποσειδώνιος χρησιμοποίησε τη θεωρία της κοσμικής συμπαθείας για να υποστηρίξει την πίστη του στη μαντεία (είτε την αστρολογική, είτε τα «προορατικά» όνειρα) ως ένα είδος επιστημονικής προβλέψεως (Κικέρων, De Divinatione, ΙΙ 42).

Αστρονομία

Αποσπάσματα από το αστρονομικό έργο του Ποσειδωνίου σώζονται μέσα από την πραγματεία του Κλεομήδη «Κυκλική θεωρία μετεώρων», όπου το πρώτο κεφάλαιο του δεύτερου βιβλίου φαίνεται ότι έχει στο μεγαλύτερο μέρος του αντιγραφεί από τον Ποσειδώνιο. Ο Ποσειδώνιος πίστευε ότι ο Ήλιος εξέπεμπε μια «ζωτική δύναμη» που διαπερνούσε το Σύμπαν, ενώ προσπάθησε να μετρήσει την απόσταση και τις διαστάσεις του. Περί το 90 π.Χ. ο Ποσειδώνιος εξετίμησε την αστρονομική μονάδα ως 9893 φορές την ακτίνα της Γης, που είναι περί το ήμισυ της πραγματικής της τιμής. Ωστόσο, για τη διάμετρο του Ηλίου βρήκε μία τιμή μεγαλύτερη και ακριβέστερη από αυτές που πρότειναν άλλοι αρχαίοι Έλληνες αστρονόμοι, μεταξύ των οποίων και ο Αρίσταρχος ο Σάμιος.
Ο Ποσειδώνιος έκανε επίσης ένα υπολογισμό της διαμέτρου και της αποστάσεως της Σελήνης. Γνωρίζουμε επίσης ότι είχε κατασκευάσει ένα φορητό υπολογιστή των κινήσεων των ουράνιων σωμάτων, παρόμοιο με τον Μηχανισμό των Αντικυθήρων όπως αυτός αποκαλύφθηκε μετά την πρόσφατη ανάλυση (2006-2008), και ίσως τον ίδιο τον μηχανισμό αυτό, που χρονολογείται στην ίδια περίπου περίοδο. Σύμφωνα με τον Κικέρωνα (De Natura Deorum, ΙΙ 34), το φορητό «πλανητάριο» του Ποσειδωνίου έδειχνε τις ημερήσιες κινήσεις του Ηλίου, της Σελήνης και των 5 γνωστών τότε πλανητών.

Γεωγραφία, Εθνολογία και Γεωλογία

Η φήμη του Ποσειδωνίου πέρα από τους στενά φιλοσοφικούς κύκλους είχε αρχίσει να απλώνεται τουλάχιστον από τη «δεκαετία του 80» (89-80 π.Χ.) με τη δημοσίευση του έργου του για τον ωκεανό και τις γύρω περιοχές, μια συνολική παρουσίαση των γεωγραφικών ζητημάτων σύμφωνα με την τρέχουσα επιστημονική γνώση, αλλά και ένα όχημα για την εκλαΐκευση των θεωριών του για τις εσωτερικές διασυνδέσεις του κόσμου, για το πώς όλες οι δυνάμεις αλληλεπιδρούσαν μεταξύ τους και αυτή η διασύνδεση ίσχυε και για την ανθρώπινη ζωή, τόσο στην προσωπική όσο και στην πολιτική σφαίρα. Σε αυτό το έργο ο Ποσειδώνιος ανέπτυσσε τη θεωρία του για την επίδραση του κλίματος στον χαρακτήρα ενός λαού και τη «γεωγραφία των φυλών». Αυτή η θεωρία δεν ήταν απλώς «βασική επιστήμη», αλλά είχε και πολιτικές προεκτάσεις: οι Ρωμαίοι αναγνώστες του πληροφορούνταν ότι η κλιματικώς κεντρική θέση της Ιταλίας ήταν ένα ουσιώδες συστατικό του πεπρωμένου της Ρώμης να κυριαρχήσει στην οικουμένη. Ωστόσο, ως Στωικός, ο Ποσειδώνιος δεν προέβαινε σε κάποια θεμελιώδη διάκριση ανάμεσα στους πολιτισμένους Ρωμαίους ως κυρίαρχους του κόσμου και στους λιγότερο πολιτισμένους λαούς.
Ο Ποσειδώνιος μέτρησε την περιφέρεια της Γης με βάση τη θέση του αστέρα Κανώπου. Καθώς εξηγεί ο Κλεομήδης, ο Ποσειδώνιος παρατήρησε ότι ο Κάνωπος δεν ανέβαινε ποτέ πάνω από τον ορίζοντα στη Ρόδο, ενώ στην Αλεξάνδρεια τον είδε να ανεβαίνει μέχρι 7,5 μοίρες πάνω από τον ορίζοντα ... (το τόξο που αντιπροσωπεύει τη διαφορά του γεωγραφικού πλάτους των δύο τόπων είναι στην πραγματικότητα ίσο με 5 μοίρες και 14΄). Ο Ποσειδώνιος εκτιμούσε ότι η Ρόδος απείχε 5000 στάδια και βρισκόταν ακριβώς βόρεια της Αλεξανδρείας, οπότε η διαφορά στο ύψος του αστέρα σήμαινε ότι αυτή η απόσταση ισούται με το 1/48 της περιφέρειας της Γης. Ο υπολογισμός του επομένως για την περιφέρεια της Γης έδωσε ως αποτέλεσμα 240.000 στάδια. Οι περισσότεροι ιστορικοί της Επιστήμης θεωρούν ότι το στάδιο που χρησιμοποιούσε ο Ποσειδώνιος ήταν ίσο με 161 m, οπότε η τιμή αυτή αντιστοιχεί σε 38.600 χιλιόμετρα, πολύ κοντά στην πραγματική τιμή της περιφέρειας που περνά από τους πόλους (40.074 χιλιόμετρα).
Ο Ποσειδώνιος ήταν ενήμερος για την παρόμοια μέθοδο που είχε εφαρμόσει ο Ερατοσθένης ο Κυρηναίος έναν αιώνα νωρίτερα, με τη μέτρηση του ύψους του Ηλίου σε διαφορετικά πλάτη, η οποία είχε δώσει αποτέλεσμα 250.000 στάδια. Και των δύο σοφών τα αποτελέσματα ήταν εκπληκτικά ακριβή. Ωστόσο, ο Ποσειδώνιος αναθεώρησε αργότερα τον αρχικό του υπολογισμό παίρνοντας την απόσταση Ρόδου-Αλεξανδρείας ίση με 3750 στάδια, πράγμα που μείωσε την τιμή του για την περιφέρεια της Γης σε 180.000 στάδια. Ο Πτολεμαίος συζήτησε και προέκρινε αυτή την αναθεωρημένη τιμή του Ποσειδωνίου έναντι εκείνης του Ερατοσθένους στη «Γεωγραφία» του. Κατά τη διάρκεια του Μεσαίωνα οι μελετητές διαιρέθηκαν σε δύο «στρατόπεδα» ως προς την περιφέρεια της Γης: η μία πλευρά τους υπεστήριζε τον υπολογισμό του Ερατοσθένους, ενώ η άλλη την αναθεωρημένη τιμή του Ποσειδωνίου. Οι περισσότεροι πάντως τάσσονταν με τη δεύτερη πλευρά.
Ο Ποσειδώνιος, όπως και ο Πυθέας πριν από αυτόν, πίστευε ότι η παλίρροια προκαλείται από τη Σελήνη. Ωστόσο, έκανε λάθος ως προς τη φυσική αιτία: Νομίζοντας ότι η Σελήνη ήταν ένα μίγμα αέρα και φωτιάς, απέδωσε την αιτία των παλιρροιών στη θερμότητα της Σελήνης, που ήταν αρκετή για να «φουσκώσει» τα νερά της Γης, αλλά όχι αρκετή ώστε να τα εξατμίσει.
Ο Ποσειδώνιος κατέγραψε παρατηρήσεις σεισμών και ηφαιστείων, συμπεριλαμβανομένων μαρτυριών για ηφαιστειακές εκρήξεις στα Αιόλια νησιά, στα βόρεια της Σικελίας.

Μετεωρολογία

Στα θέματα της Μετεωρολογίας ο Ποσειδώνιος ακολούθησε τον Αριστοτέλη. Υπεστήριξε θεωρίες για τις αιτίες της δημιουργίας των νεφών, της ομίχλης, του ανέμου, της βροχής, της πάχνης, του χαλαζιού, της αστραπής και του ουράνιου τόξου.

Μαθηματικά

Εκτός από τα όσα έγραψε για τη Γεωμετρία, ο Ποσειδώνιος πιστώνεται με τη διατύπωση-δημιουργία μαθηματικών ορισμών, ή τουλάχιστον για την ξεκάθαρη διατύπωση απόψεων για όρους όπως π.χ. «θεώρημα» και «πρόβλημα».

Ιστορία και στρατηγική

Με τις «Ιστορίες» του ο Ποσειδώνιος συνέχισε την «Παγκόσμια Ιστορία» του Πολυβίου. Η ιστορία του για την περίοδο 146 - 88 π.Χ. λέγεται ότι γέμισε 52 τόμους (Αθήναιου «Δειπνοσοφιστές», βιβλίο Δ΄). Οι «Ιστορίες» συνεχίζουν την καταγραφή της ανόδου και της επεκτάσεως της κυριαρχίας της Ρώμης, την οποία εμφανίζεται να υποστηρίζει. Ο Ποσειδώνιος δεν ακολούθησε το πιο αντικειμενικό ύφος του Πολυβίου, γιατί ο Ποσειδώνιος θεωρούσε τα γεγονότα ως απόρροιες της ανθρώπινης ψυχολογίας. Ενώ κατανοούσε τα ανθρώπινα πάθη και παραλογισμούς, δεν τα συγχωρούσε και χρησιμοποιούσε την αφηγηματική του επιδεξιότητα για να εκμαιεύσει την επιδοκιμασία ή την καταδίκη των περιγραφόμενων πράξεων από μέρους του αναγνώστη.
Για τον Ποσειδώνιο η «Ιστορία» εκτεινόταν πέρα από τη Γη: η ανθρωπότητα δεν ήταν απομονωμένη στη δική της, πολιτική, Ιστορία, αλλά ήταν ένα τμήμα του κόσμου. Οι «Ιστορίες» του δεν αφορούν επομένως απομονωμένες ιστορίες λαών και ανθρώπων, αλλά εμπεριέχουν στοιχεία για όλους τους παράγοντες και δυνάμεις (γεωγραφικοί παράγοντες, ορυκτοί πόροι, κλίμα, διατροφή), που κάνουν τους ανθρώπους να δρουν ως τμήμα του περιβάλλοντός τους.
Ως προς το έργο του Ποσειδωνίου για τη στρατηγική, την «Τέχνη του Πολέμου», ο ιστορικός Αρριανός παραπονέθηκε ότι ήταν γραμμένο «για ειδικούς», πράγμα που υποδεικνύει ότι ο Ποσειδώνιος ίσως να είχε και εμπειρία από «πρώτο χέρι» από στρατιωτική ηγεσία.

Φήμη και επιδράσεις

Στην εποχή του Ποσειδωνίου τα γραπτά του, που κάλυπταν όλους σχεδόν τους κύριους γνωστικούς κλάδους, τον κατέστησαν μια διάσημη προσωπικότητα σε όλο τον ελληνορωμαϊκό κόσμο, ενώ τον χρησιμοποιούσαν συχνότατα ως πηγή οι σύγχρονοί του συγγραφείς, όπως ο Κικέρων, ο Λίβιος, ο Πλούταρχος, ο Στράβων (που αποκαλούσε τον Ποσειδώνιο «τον πολυμαθέστερο από όλους τους φιλοσόφους της εποχής μου»), ο Κλεομήδης, ο Σενέκας ο Νεότερος, ο Διόδωρος Σικελιώτης (που χρησιμοποίησε τον Ποσειδώνιο ως πηγή για την «Ιστορική βιβλιοθήκη» του), κ.ά.. Παρά το ότι το ρητορικό και περίτεχνο ύφος γραφής του έγινε «ντεμοντέ» λίγο μετά τον θάνατό του, ο Ποσειδώνιος επιδοκιμαζόταν όσο ζούσε για τη λογοτεχνική και υφολογική του ικανότητα.
Ο Ποσειδώνιος ήταν η κυριότερη πηγή γνώσεων για τους Κέλτες της Γαλατίας και τον επικαλούνται ευρύτατα οι Τιμαγένης, Ιούλιος Καίσαρας, Διόδωρος ο Σικελιώτης και Στράβων επί του θέματος.
Φαίνεται ότι ο Ποσειδώνιος κινιόταν με ευκολία και άνεση ανάμεσα στα ανώτατα στρώματα της ρωμαϊκής κοινωνίας ως πρεσβευτής της Ρόδου. Σχετίσθηκε με κάποιες από τις κορυφαίες μορφές της ύστερης Ρωμαϊκής Δημοκρατίας, όπως ο Κικέρων και ο Πομπήιος (αμφότεροι τον επισκέφθηκαν αργότερα στη Ρόδο). Ο Κικέρων παρακολουθούσε σε ηλικία 20-30 ετών τις παραδόσεις του (77 π.Χ.) και στη συνέχεια αλληλογραφούσε μαζί του, ενώ στο έργο του De Finibus ακολουθεί πιστά την παρουσίαση από τον Ποσειδώνιο της ηθικής διδασκαλίας του Παναιτίου. Ο Πομπήιος επισκέφθηκε τον Ποσειδώνιο στη Ρόδο δύο φορές, το 66 π.Χ. κατά την εκστρατεία του κατά των πειρατών και το 62 π.Χ. κατά τις εκστρατείες του στην Ανατολή, οπότε και ζήτησε από τον Ποσειδώνιο να γράψει τη βιογραφία του.
Ο Πτολεμαίος ήταν εντυπωσιασμένος από τη σοφία των μεθόδων του Ποσειδωνίου, που λάβαινε υπόψη του διορθώσεις για τη διάθλαση του φωτός κοντά στον ορίζοντα.
Ο Ποσειδώνιος ενίσχυσε τον Στωικισμό με τη σύγχρονη γνώση. Μετά τον δάσκαλό του Παναίτιο, διεδραμάτισε τον σημαντικότερο ρόλο, με τα γραπτά έργα του και τις προσωπικές του επαφές, στην εξάπλωση της Στωικής Φιλοσοφίας στον ρωμαϊκό κόσμο. Εκατό χρόνια αργότερα ο Σενέκας αναφερόταν στον Ποσειδώνιο ως έναν από εκείνους με τη μεγαλύτερη συνεισφορά στη Φιλοσοφία.
Η επίδραση του Ποσειδωνίου πάνω στη φιλοσοφική σκέψη κράτησε μέχρι τον Μεσαίωνα, όπως φαίνεται από το λήμμα του στο «Λεξικό της Σούδας».
Ο κρατήρας Ποσειδώνιος στο βόρειο ημισφαίριο της Σελήνης πήρε το όνομά του από τον Ποσειδώνιο τον Ρόδιο.